Xây dựng thương hiệu hàng nông sản Việt Nam trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế

Tr­êng §¹i häc Ngo¹i th­¬ng Khoa kinh tÕ ngo¹i th­¬ng kho¸ luËn tèt nghiÖp X©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trong xu thÕ héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ Sinh viªn thùc hiÖn: TrÇn ThÞ Th­êng Líp: A1- K38A- KTNT Gi¸o viªn h­íng dÉn: PGS.TS. NguyÔn Trung V·n Hµ Néi n¨m 2003 Môc lôc Trang Lêi më ®Çu 1 Ch­¬ng 1: Lý luËn chung vÒ th­¬ng hiÖu s¶n phÈm 2 1. Kh¸i niÖm th­¬ng hiÖu 2 1.1. §Þnh nghÜa 2 1.2. Néi dung th­¬ng hiÖu 4 1.3. Môc tiªu vµ ý nghÜa cña th­¬ng hiÖu 5 2. §¨ng ký th­¬ng hiÖu 6 2.1. Néi dung vµ ph­¬ng thøc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu 6 2.2. Thñ tôc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu 8 3. Nh÷ng quy ®Þnh ph¸p lý hiÖn nay trªn thÕ giíi vÒ th­¬ng hiÖu vµ b¶o hé th­¬ng hiÖu cña doanh nghiÖp 19 3.1. Tho¶ ­íc Madrid vÒ ®¨ng ký quèc tÕ c¸c th­¬ng hiÖu 19 3.2. HiÖp ®Þnh nh÷ng khÝa c¹nh cña quyÒn së h÷u trÝ tuÖ liªn quan ®Õn th­¬ng m¹i ( TRIPS) cña WTO 22 3.3. HiÖp ®Þnh khung vÒ hîp t¸c së h÷u trÝ tuÖ cña ASEAN 24 3.4. LuËt th­¬ng hiÖu cña c¸c quèc gia 25 Ch­¬ng 2: Thùc tr¹ng x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trong xu thÕ héi nhËp hiÖn nay 27 1. Kh¸i qu¸t thùc tr¹ng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y 27 1.1.Thùc tr¹ng x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n 27 1.2. Thùc tr¹ng ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n 30 2. T×nh h×nh cô thÓ viÖc x©y dùng vµ ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu cña mét sè hµng n«ng s¶n chñ lùc cña ViÖt Nam 36 2.1. MÆt hµng g¹o 36 2.2. MÆt hµng cµ phª 38 2.3. MÆt hµng chÌ 39 2.4. Mét sè lo¹i tr¸i c©y 40 3. HÖ thèng chÝnh s¸ch hç trî x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam mét sè n¨m gÇn ®©y 42 3.1. HÖ thèng chÝnh s¸ch ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam 42 3.2. Nh÷ng t¸c ®éng vµ tån t¹i cña c¸c chÝnh s¸ch x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam 49 4. §¸nh gi¸ chung vÒ thùc tr¹ng x©y dùng vµ qu¶ng b¸ th­¬ng hiÖu n«ng s¶n ViÖt Nam trong thêi gian qua 51 4.1. Nh÷ng kÕt qu¶ chñ yÕu ®· ®¹t ®­îc 51 4.2. Nh÷ng tån t¹i c¬ b¶n cÇn kh¾c phôc 53 Ch­¬ng III: Gi¶i ph¸p x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trong thêi gian tíi 59 1. §Þnh h­íng ph¸t triÓn n«ng s¶n vµ x©y dùng th­¬ng hiÖu n«ng s¶n xuÊt khÈu ViÖt Nam trong xu thÕ héi nhËp thêi gian tíi. 59 1.1. §Þnh h­íng vµ môc tiªu ph¸t triÓn n«ng s¶n xuÊt khÈu cña ViÖt Nam 59 1.2. §Þnh h­íng x©y dùng th­¬ng hiÖu n«ng s¶n xuÊt khÈu ViÖt Nam 61 2. Gi¶i ph¸p x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam 63 2.1. Nh÷ng gi¶i ph¸p vÒ marketing, nghiªn cøu thÞ tr­êng vµ cËp nhËt th«ng tin 63 2.2. Nh÷ng gi¶i ph¸p vÒ x©y dùng chiÕn l­îc marketing g¾n kÕt thÞ tr­êng-s¶n phÈm 68 2.3. Nh÷ng gi¶i ph¸p x©y dùng, ®¨ng ký vµ qu¶ng b¸ th­¬ng hiÖu 70 2.4. Nh÷ng gi¶i ph¸p vÒ chÝnh s¸ch ph¸t triÓn 74 2.5. Nh÷ng gi¶i ph¸p tæ chøc vµ qu¶n lý th­¬ng m¹i 77 3. Nh÷ng kiÕn nghÞ vµ ®Õ xuÊt 78 3.1. KiÕn nghÞ ®èi víi nhµ n­íc 78 3.2. §Ò xuÊt ®èi víi doanh nghiÖp 82 KÕt luËn 88 Tµi liÖu tham kh¶o 89 Phô lôc Lêi Më ®Çu Nh­ kinh tÕ häc ®· chØ râ, c¹nh tranh lµ quy luËt tÊt yÕu cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. C¸c doanh nghiÖp kh«ng ngõng ch¹y ®ua giµnh giËt lîi thÕ trong th­¬ng tr­êng nh»m thu ®­îc lîi nhuËn tèi ­u. Trong bèi c¶nh héi nhËp quèc tÕ hiÖn nay, ®Ó chiÕn th¾ng trong c¹nh tranh, mét trong nh÷ng yÕu tè mµ doanh nghiÖp ph¶i chó träng hµng ®Çu lµ x©y dùng thµnh c«ng th­¬ng hiÖu cã uy tÝn. ViÖt Nam lµ mét n­íc n«ng nghiÖp chuyÓn ®æi tõ c¬ chÕ bao cÊp sang kinh tÕ thÞ tr­êng tõ n¨m 1986. Bëi vËy c¸c doanh nghiÖp trong n­íc gÆp nhiÒu khã kh¨n khi c¹nh tranh, ®Æc biÖt lµ c¹nh tranh víi c¸c doanh nghiÖp n­íc ngoµi vÒ chÊt l­îng vµ gi¸ c¶ s¶n phÈm... N«ng s¶n ®­îc coi lµ thÕ m¹nh cña ViÖt Nam, chiÕm 1/4 tû träng kim ng¹ch xuÊt khÈu nh­ng chñ yÕu d­íi d¹ng th«. NhiÒu mÆt hµng n«ng s¶n cña chóng ta xuÊt ra n­íc ngoµi ®øng thø hai, thø ba trªn thÕ giíi nh­ng ®Õn nay ch­a cã tªn tuæi, khi xuÊt ®Òu ph¶i sö dông th­¬ng hiÖu n­íc ngoµi. Nh÷ng n¨m gÇn ®©y, §¶ng vµ Nhµ n­íc ®· cã chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ph¸t triÓn hµng ho¸ vµ quan t©m ®Õn viÖc x©y dùng c¸c th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n. Tuy nhiªn, nhiÒu c¬ quan qu¶n lý vµ c¸c doanh nghiÖp vÉn ch­a nhËn thøc ®Çy ®ñ tÇm quan träng cña th­¬ng hiÖu, viÖc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n còng cßn nhiÒu bÊt cËp, ch­a cã chiÕn l­îc marketing hiÖu qu¶ ®Ó qu¶ng b¸ c¸c th­¬ng hiÖu.... ý thøc ®­îc tÝnh cÊp thiÕt ®ã, em ®· quyÕt ®Þnh lùa chän ®Ò tµi “X©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trong xu thÕ héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ” cho kho¸ luËn tèt nghiÖp cña m×nh. KÕt cÊu ®Ò tµi gåm 3 ch­¬ng sau: Ch­¬ng 1- Lý luËn chung vÒ th­¬ng hiÖu s¶n phÈm Ch­¬ng 2- Thùc tr¹ng x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trong xu thÕ héi nhËp hiÖn nay. Ch­¬ng 3- Gi¶i ph¸p x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trong thêi gian tíi. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n tËp thÓ thÇy c« gi¸o cña tr­êng ®¹i häc Ngo¹i Th­¬ng ®· truyÒn cho em nh÷ng kiÕn thøc quÝ b¸u, ®Æc biÖt lµ gi¸o viªn h­íng dÉn - PGS.TS. NguyÔn Trung V·n, víi kiÕn thøc s©u réng ®· tËn t×nh gióp ®ì em hoµn thµnh ®Ò tµi nµy. Do nh÷ng h¹n chÕ vÒ thêi gian, tµi liÖu vµ kh¶ n¨ng cña ng­êi viÕt, néi dung kho¸ luËn khã tr¸nh khái nh÷ng sai sãt vµ khiÕm khuyÕt. Em rÊt mong nhËn ®­îc sù chØ dÉn tËn t×nh cña c¸c thÇy c« gi¸o trong tr­êng vµ gãp ý cña ®«ng ®¶o ®éc gi¶. Em xin tr©n träng c¸m ¬n. Ch­¬ng 1 Lý luËn chung vÒ th­¬ng hiÖu s¶n phÈm Kh¸i niÖm th­¬ng hiÖu §Þnh nghÜa Tõ rÊt xa x­a nh÷ng nhµ s¶n xuÊt ®· quan t©m ®Õn viÖc ®Æt tªn cho s¶n phÈm, hµng ho¸ cña m×nh. ë ch©u ¢u, nh÷ng ng­êi lµm g¹ch th­êng ®ãng dÊu trªn g¹ch cña m×nh ®Ó x¸c ®Þnh ng­êi lµm, nh÷ng ng­êi ch­ng cÊt r­îu whisky ®· ®ùng s¶n phÈm cña m×nh trong c¸c thïng gç vµ kh¾c tªn ng­êi s¶n xuÊt trªn thïng ®Ó t¨ng uy tÝn, tr¸nh cho ng­êi tiªu dïng mua lÇm hµng dëm. Tr¶i qua thêi gian, nh÷ng nh·n hiÖu ®ã ph¸t triÓn thµnh hÖ thèng ®¨ng ký vµ b¶o vÖ th­¬ng hiÖu ngµy nay. Cã nhiÒu kh¸i niÖm vÒ th­¬ng hiÖu ®­îc tæ chøc vµ c¸c chuyªn gia ®­a ra nh­ sau: Theo HiÖp ®Þnh c¸c khÝa c¹nh cña quyÒn së h÷u trÝ tuÖ liªn quan ®Õn th­¬ng m¹i (TRIPS) cña WTO, th­¬ng hiÖu lµ bÊt cø dÊu hiÖu nµo hoÆc sù kÕt hîp c¸c dÊu hiÖu ®ã, cã kh¶ n¨ng ph©n biÖt hµng ho¸ hoÆc dÞch vô cña mét doanh nghiÖp víi hµng ho¸, dÞch vô cïng lo¹i cña c¸c doanh nghiÖp kh¸c, ch¼ng h¹n tõ ng÷, kÓ c¶ tªn c¸ nh©n, ch÷, sè, h×nh vÏ vµ sù kÕt hîp c¸c mµu s¾c còng nh­ bÊt kú sù kÕt hîp nµo cña c¸c yÕu tè ®ã. §iÒu 15(1) hiÖp ®Þnh TRIPS Theo HiÖp héi Marketing Hoa Kú th­¬ng hiÖu lµ mét c¸i tªn, mét tõ ng÷, mét dÊu hiÖu, mét biÓu t­îng, mét h×nh vÏ hay tæng hîp tÊt c¶ yÕu tè kÓ trªn ®Ó ph©n biÖt mét s¶n phÈm hay dÞch vô cña mét (hay mét nhãm) ng­êi b¸n vµ ph©n biÖt s¶n phÈm ®ã víi s¶n phÈm cña ®èi thñ c¹nh tranh. ë ViÖt Nam hiÖn nay, th­¬ng hiÖu lµ mét thuËt ng÷ phæ biÕn trong marketing th­êng ®­îc ng­êi ta sö dông khi ®Ò cËp tíi : a. Nh·n hiÖu hµng ho¸ (th­¬ng hiÖu s¶n phÈm) b. Tªn th­¬ng m¹i cña tæ chøc, c¸ nh©n dïng trong ho¹t ®éng kinh doanh (th­¬ng hiÖu doanh nghiÖp) hay c. C¸c chØ dÉn ®Þa lý vµ tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸. Bé LuËt D©n sù ®· ®Þnh nghÜa vÒ "Nh·n hiÖu hµng ho¸" §iÒu 785 Bé luËt d©n sù nh­ sau : "Nh·n hiÖu hµng ho¸ lµ nh÷ng dÊu hiÖu dïng ®Ó ph©n biÖt hµng ho¸, dÞch vô cïng lo¹i cña c¸c c¬ së s¶n xuÊt, kinh doanh kh¸c nhau. Nh·n hiÖu hµng ho¸ cã thÓ lµ tõ ng÷, h×nh ¶nh hoÆc sù kÕt hîp c¸c yÕu tè ®ã ®­îc thÓ hiÖn b»ng mµu s¾c." NghÞ ®Þnh 54/2000/N§-CP quy ®Þnh vÒ tªn th­¬ng m¹i ë ®iÒu 14: tªn th­¬ng m¹i ®­îc b¶o hé lµ tªn gäi cña tæ chøc, c¸ nh©n dïng trong ho¹t ®éng kinh doanh, ®¸p øng ®Çy ®ñ c¸c ®iÒu kiÖn sau : - Lµ tËp hîp c¸c ch÷ c¸i, cã thÓ kÌm theo ch÷ sè, ph¸t ©m ®­îc ; - Cã thÓ ph©n biÖt ®­îc chñ thÓ kinh doanh mang tªn ®ã víi c¸c chñ thÓ kinh doanh mang tªn kh¸c trong lÜnh vùc kinh doanh VÒ "Tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸", ®iÒu 786 Bé luËt d©n sù quy ®Þnh : "Tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ lµ tªn ®Þa lý cña n­íc, ®Þa ph­¬ng dïng ®Ó chØ xuÊt xø cña mÆt hµng tõ n­íc, ®Þa ph­¬ng ®ã víi ®iÒu kiÖn nh÷ng mÆt hµng nµy cã c¸c tÝnh chÊt, chÊt l­îng ®Æc thï dùa trªn c¸c ®iÒu kiÖn ®Þa lý ®éc ®¸o vµ ­u viÖt, bao gåm yÕu tè tù nhiªn, con ng­êi hoÆc kÕt hîp c¶ hai yÕu tè ®ã". Nh­ vËy, cã thÓ hiÓu : "th­¬ng hiÖu lµ nh÷ng tõ ng÷, h×nh ¶nh, biÓu t­îng, mµu s¾c riªng rÏ hoÆc ®­îc kÕt hîp víi nhau ®Ó thÓ hiÖn tªn gäi, xuÊt xø, ®Þa chØ cña s¶n phÈm, cña doanh nghiÖp nh»m ph©n biÖt s¶n phÈm cña doanh nghiÖp víi s¶n phÈm cïng lo¹i cña c¸c doanh nghiÖp kh¸c". Th­¬ng hiÖu lµ h×nh thøc thÓ hiÖn bªn ngoµi, t¹o ra Ên t­îng, thÓ hiÖn c¸i bªn trong (cho s¶n phÈm hoÆc doanh nghiÖp). Th­¬ng hiÖu t¹o ra nhËn thøc vµ niÒm tin cña ng­êi tiªu dïng ®èi víi s¶n phÈm vµ dÞch vô mµ doanh nghiÖp cung øng. Gi¸ trÞ cña mét th­¬ng hiÖu lµ triÓn väng lîi nhuËn mµ th­¬ng hiÖu ®ã cã thÓ ®em l¹i cho doanh nghiÖp trong t­¬ng lai. Nãi c¸ch kh¸c, th­¬ng hiÖu lµ tµi s¶n v« h×nh nh­ng ®em l¹i gi¸ trÞ h÷u h×nh cho doanh nghiÖp. 1.2. Néi dung th­¬ng hiÖu Th­¬ng hiÖu ®­îc cÊu thµnh tõ mét tËp hîp c¸c dÊu hiÖu bao gåm: tªn s¶n phÈm, tªn c«ng ty, con sè, ch÷ viÕt t¾t, logo hay biÓu t­îng, mµu s¾c,... vµ ®­îc ph©n thµnh hai nhãm sau: - Nhãm dÊu hiÖu ®äc ®­îc: gåm tõ ng÷, ch÷ viÕt t¾t, con sè nh­ng quan träng nhÊt lµ tªn s¶n phÈm. VÝ dô nh­ Bia Sµi Gßn, phÇn mÒm Windows, bét giÆt Omo, thuèc l¸ 555, bia 333... Yªu cÇu ®èi víi nhãm nµy lµ ph¶i dÔ ®äc, dÔ nhí, t«n t¹o chÊt l­îng, t¹o dùng uy tÝn vµ tranh thñ ®­îc thiÖn c¶m. - Nhãm dÊu hiÖu kh«ng ®äc ®­îc, nh­ biÓu t­îng, h×nh vÏ, mµu s¾c, ký hiÖu, ©m nh¹c, kiÓu ch÷ ®Æc thï.... Chóng ta cã thÓ nhËn biÕt ®­îc nh­ng kh«ng thÓ ®äc ®­îc. BiÓu t­îng lµ mét dÊu hiÖu mang tÝnh ®iÓn h×nh ho¸ cao, cã quy c¸ch chÆt chÏ, c« ®äng vµ ®­îc cÊu t¹o b»ng h×nh ¶nh cã cÊu tróc nghiªm ngÆt. BiÓu t­îng cÇn thÓ hiÖn ®­îc nghÖ thuËt thÈm mü cao, g©y ®­îc Ên t­îng m¹nh, thu hót ®­îc sù chó ý nh­ ng«i sao ba c¸nh trong mét vßng trßn cña Medcedes lµ sù c¸ch ®iÖu v« l¨ng xe h¬i, c¸nh ®¹i bµng vµ nÐt ch÷ in ®Ëm cã ch©n mµu ®á cña Honda, ch÷ BP mµu vµng trªn nÒn xanh l¸ c©y cña Bristish Petrolium... Ngoµi ra, mét th­¬ng hiÖu hoµn chØnh th­êng cã thªm phÇn khÈu hiÖu. §©y lµ phÇn kh«ng ®­îc ph¸p luËt b¶o hé nh­ng nã l¹i lµ nh÷ng dÊu hiÖu quan träng ®Ó thÓ hiÖn ý t­ëng vµ th«ng ®iÖp mµ doanh nghiÖp muèn ®­a tíi ng­êi tiªu dïng. Th«ng qua khÈu hiÖu, kh¸ch hµng cã thÓ c¶m nhËn phÇn nµo chiÕn l­îc vµ ®Þnh h­íng cña doanh nghiÖp còng nh­ nh÷ng lîi Ých ®Ých thùc vµ tiÒm n¨ng mµ hµng ho¸ mang ®Õn cho hä. KhÈu hiÖu ph¶i ng¾n gän, chøa ®ùng th«ng ®iÖp cÇn truyÒn t¶i vµ kh¬i dËy niÒm tù hµo d©n téc, t¹o c¶m gi¸c sang träng hoÆc tß mß khi tiªu dïng s¶n phÈm (vÝ dô: Biti’s- N©ng niu bµn ch©n ViÖt; Vinamilk- søc khoÎ vµ trÝ tuÖ, Unilever -phôc vô thÕ giíi ng­êi tiªu dïng, EZ-up- Cho m¾t ai m·i t×m; Triump- Thêi trang vµ h¬n thÕ n÷a; Dream- Kh«ng ngõng ­íc m¬; Heinerken- ChØ cã thÓ lµ Heinerken... ) Môc tiªu, ý nghÜa cña th­¬ng hiÖu Môc tiªu Môc tiªu cña x©y dùng th­¬ng hiÖu lµ khuyÕn khÝch ho¹t ®éng s¸ng t¹o, t¹o nªn nh÷ng th­¬ng hiÖu ®éc ®¸o, thóc ®Èy c¹nh tranh lµnh m¹nh ®ång thêi sö dông mét c¸ch tiÕt kiÖm vµ cã hiÖu qu¶ nhÊt c¸c nguån lùc trÝ tuÖ cña x· héi. 1.3.2. ý nghÜa cña th­¬ng hiÖu Thùc tÕ hiÖn nay, th­¬ng hiÖu kh«ng cßn ®¬n thuÇn lµ dÊu hiÖu ®Ó nhËn biÕt vµ ph©n biÖt s¶n phÈm cña doanh nghiÖp nµy víi doanh nghiÖp kh¸c mµ cao h¬n nhiÒu, nã lµ tµi s¶n rÊt cã gi¸ cña doanh nghiÖp, lµ uy tÝn cña doanh nghiÖp vµ thÓ hiÖn niÒm tin cña ng­êi tiªu dïng ®èi víi s¶n phÈm cña doanh nghiÖp. §èi víi ng­êi mua, th­¬ng hiÖu gióp hä phÇn nµo biÕt ®­îc vÒ chÊt l­îng s¶n phÈm, t¨ng hiÖu qu¶ mua hµng vµ nhËn biÕt nh÷ng s¶n phÈm míi cã thÓ cã Ých cho hä. §èi víi c¸c c¬ quan qu¶n lý nhµ n­íc, nhê cã th­¬ng hiÖu hä cã thÓ thèng kª vµ qu¶n lý c¸c hµng ho¸ l­u th«ng trªn thÞ tr­êng dÔ dµng h¬n. Th«ng qua qu¶n lý viÖc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu, hä cã c¬ së ®Ó xö lý c¸c vô tranh chÊp th­¬ng hiÖu. §èi víi c¸c doanh nghiÖp, th­¬ng hiÖu cã ý nghÜa to lín vÒ mÆt kinh tÕ vµ qu¶n lý. VÒ mÆt kinh tÕ - Lµm cho kh¸ch hµng tin t­ëng vµo chÊt l­îng, yªn t©m vµ tù hµo khi sö dông s¶n phÈm, nhê ®ã hä mua hµng nhiÒu h¬n. - T¹o lßng trung thµnh cña kh¸ch hµng ®èi víi s¶n phÈm. - DÔ thu hót kh¸ch hµng míi - Gióp ph©n phèi s¶n phÈm dÔ dµng h¬n - T¹o thuËn lîi h¬n khi t×m kiÕm thÞ tr­êng - §Þnh gi¸ cao vµ siªu cao (®èi víi th­¬ng hiÖu cao cÊp) cho phÐp doanh nghiÖp thu ®­îc siªu lîi nhuËn. - Th­¬ng hiÖu m¹nh t¹o uy tÝn cho viÖc giíi thiÖu thªm s¶n phÈm míi - Th­¬ng hiÖu m¹nh t¹o h×nh ¶nh c«ng ty, thu hót ®Çu t­, thu hót nh©n tµi. - Th­¬ng hiÖu m¹nh t¹o lîi thÕ c¹nh tranh cho doanh nghiÖp. - Th­¬ng hiÖu m¹nh t¹o sù trung thµnh cña kh¸ch hµng, gióp cho doanh nghiÖp cã nhiÒu kh¶ n¨ng l­îng thø cña kh¸ch hµng khi doanh nghiÖp m¾c sai lÇm. VÒ mÆt qu¶n lý - Th­¬ng hiÖu gióp doanh nghiÖp xö lý tèt c¸c ®¬n ®Æt hµng. Mçi doanh nghiÖp th­êng s¶n xuÊt nhiÒu s¶n phÈm kh¸c nhau, ngoµi th­¬ng hiÖu gia ®×nh (nh­ Vinamilk), mçi s¶n phÈm ®Òu cã th­¬ng hiÖu riªng (nh­ Hång Ngäc, Ph­¬ng Nam, ¤ng Thä...). Víi c¸c th­¬ng hiÖu c¸ biÖt nµy, doanh nghiÖp cã thÓ xö lý ®¬n ®Æt hµng cho tõng lo¹i, khi cã r¾c rèi víi mét lo¹i s¶n phÈm mang th­¬ng hiÖu nµo còng sÏ ®­îc doanh nghiÖp x¸c ®Þnh nhanh vµ t×m c¸ch xö lý kÞp thêi. - Th­¬ng hiÖu m¹nh t¹o nªn sù xuyªn suèt vµ tËp trung trong néi bé doanh nghiÖp vÒ viÖc x©y dùng th­¬ng hiÖu - Th­¬ng hiÖu gióp doanh nghiÖp thu hót ®­îc nh÷ng kh¸ch hµng trung thµnh vµ kiÓm so¸t tèt h¬n viÖc ho¹ch ®Þnh marketing- mix - Th­¬ng hiÖu gióp ng­êi b¸n ph©n ®o¹n thÞ tr­êng. H·ng P&G thay v× chØ b¸n mét lo¹i bét giÆt ®· tung ra m­êi lo¹i, mçi lo¹i cã c«ng thøc kh¸c nhau nh»m vµo nh÷ng thÞ tr­êng riªng biÖt. Th­¬ng hiÖu ®· ®­îc ®¨ng ký ®­îc ph¸p luËt b¶o vÖ, kh«ng bÞ c¸c doanh nghiÖp kh¸c ®¸nh c¾p. §¨ng ký th­¬ng hiÖu Néi dung vµ ph­¬ng thøc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu Néi dung ®¨ng ký th­¬ng hiÖu Theo tµi liÖu cña Tæ chøc së h÷u trÝ tuÖ thÕ giíi (WIPO), hÇu nh­ kh«ng giíi h¹n ®èi víi c¸c lo¹i th­¬ng hiÖu ®¨ng ký. Th­¬ng hiÖu cã thÓ lµ mét hoÆc lµ sù kÕt hîp cña nh÷ng tõ, ch÷ vµ nh÷ng ch÷ sè. Chóng cã thÓ gåm h×nh vÏ, nh÷ng ký hiÖu, nh÷ng dÊu hiÖu ba chiÒu, nh÷ng dÊu hiÖu cã thÓ nghe ®­îc nh­ ©m nh¹c hoÆc ©m thanh, h­¬ng th¬m hoÆc mµu s¾c, sö dông nh÷ng ®Æc tÝnh riªng biÖt. Ngoµi nh÷ng th­¬ng hiÖu x¸c ®Þnh nguån gèc th­¬ng m¹i cña hµng ho¸ hoÆc dÞch vô, cßn tån t¹i mét vµi lo¹i th­¬ng hiÖu, nh·n hiÖu kh¸c. Nh÷ng nh·n hiÖu tËp thÓ thuéc vÒ mét héi, trong ®ã c¸c thµnh viªn sö dông chóng ®Ó x¸c ®Þnh møc chÊt l­îng vµ yªu cÇu do héi ®Æt ra. Nh÷ng hiÖp héi ®ã cã thÓ ®¹i diÖn cho kÕ to¸n, kü s­ hoÆc kiÕn tróc s­... ë ViÖt Nam, kh¸i niÖm th­¬ng hiÖu ®­îc hiÓu kh¸ réng bao gåm nh·n hiÖu nh­ VINATABA (thuèc l¸), Trung Nguyªn (cµ phª), SAGIANG (b¸nh phång t«m), VINAMILK (s÷a); chØ dÉn ®Þa lý vµ tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ nh­ Phó Quèc (n­íc m¾m), T©n C­¬ng (chÌ), Chî §µo (g¹o), Made in Vietnam (“ xe m¸y, m¸y tÝnh th­¬ng hiÖu ViÖt Nam”); tªn th­¬ng m¹i nh­ PETRO VIETNAM, VNPT (Tªn viÕt t¾t cña Tæng c«ng ty DÇu khÝ; Tæng c«ng ty B­u chÝnh ViÔn th«ng)... Do ®ã, ®¨ng ký th­¬ng hiÖu ë ®©y ®­îc hiÓu lµ ®¨ng ký nh·n hiÖu hµng ho¸ vµ xuÊt xø hµng ho¸ (®¨ng ký trong n­íc), ®¨ng ký nh·n hiÖu hµng ho¸ (khi ®¨ng ký quèc tÕ). Ph­¬ng thøc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu §¨ng ký th­¬ng hiÖu chÝnh lµ c¸ch ®Ó c¸c doanh nghiÖp b¶o vÖ s¶n phÈm cña m×nh kh«ng bÞ lµm gi¶, kh«ng bÞ x©m ph¹m bëi c¸c doanh nghiÖp kh¸c. HiÖn nay, trªn thÕ giíi, cã ba ph­¬ng thøc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu, ®ã lµ trùc tiÕp nép ®¬n ®Õn v¨n phßng th­¬ng hiÖu quèc gia, göi th­ b¶o ®¶m qua b­u ®iÖn vµ ®¨ng ký qua m¹ng. ë ViÖt Nam hiÖn nay chØ chÊp nhËn hai ph­¬ng thøc ®¨ng ký lµ nép ®¬n trùc tiÕp hoÆc göi th­ b¶o ®¶m ®Õn Côc Së h÷u trÝ tuÖ (tªn míi cña Côc Së h÷u c«ng nghiÖp). §¨ng ký qua m¹ng ®­îc nhiÒu n­íc trªn thÕ giíi chÊp nhËn trong ®ã cã Mü. HiÖn nay V¨n phßng s¸ng chÕ vµ th­¬ng hiÖu Mü (USPTO) ®· nhËn ®¨ng ký qua m¹ng t¹i ®Þa chØ T¹i ®©y, doanh nghiÖp còng cã thÓ kiÓm tra t×nh h×nh hå s¬ cña m×nh, xem cã ai tranh chÊp kh«ng, bao giê ®­îc c«ng nhËn. §Ó ®¨ng ký th­¬ng hiÖu ra n­íc ngoµi, doanh nghiÖp cã thÓ ¸p dông c¸c c¸ch sau: - Nép ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu trùc tiÕp tíi c¸c C¬ quan Së h÷u trÝ tuÖ n­íc ngoµi ®ã. - Nép ®¬n ®Õn Côc Së h÷u trÝ tuÖ ViÖt Nam ®¨ng ký th­¬ng hiÖu theo Tho¶ ­íc Madrid cña Tæ chøc Së h÷u TrÝ tuÖ thÕ giíi (WIPO), trong ®¬n cÇn chØ ®Þnh c¸c n­íc xin b¶o hé. §¬n nµy ®­îc chuyÓn tíi V¨n phßng WIPO t¹i Thuþ Sü ®Ó xÐt duyÖt vµ cã thÓ ®­îc b¶o hé th­¬ng hiÖu t¹i 52 n­íc thµnh viªn cña Tho¶ ­íc Madrid. NÕu xuÊt khÈu hµng ho¸ vµo thÞ tr­êng EU, doanh nghiÖp cã thÓ ®¨ng ký th­¬ng hiÖu th«ng qua hÖ thèng CTM. §¬n cã thÓ göi ®Õn C¬ quan Së h÷u trÝ tuÖ cña EU lµ OHIM cã trô së t¹i T©y Ban Nha hoÆc bÊt kú C¬ quan Së h÷u c«ng nghiÖp nµo trong c¸c n­íc EU. Doanh nghiÖp chØ cÇn ®¨ng ký mét lÇn lµ th­¬ng hiÖu sÏ ®­îc b¶o hé t¹i 15 n­íc EU. Thñ tôc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu Theo luËt ph¸p cña c¸c quèc gia trªn thÕ giíi, ®Ó ®¨ng ký th­¬ng hiÖu, tr­íc hÕt ph¶i chän cho doanh nghiÖp m×nh mét th­¬ng hiÖu vµ t×m hiÓu xem th­¬ng hiÖu ®ã ®· ®­îc ®¨ng ký ch­a, sau ®ã göi ®¬n ®¨ng ký tíi v¨n phßng th­¬ng hiÖu quèc gia hoÆc khu vùc. §¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu ph¶i thÓ hiÖn râ rµng th­¬ng hiÖu ®¨ng ký, bao gåm mµu s¾c, kiÓu d¸ng, ®Æc ®iÓm ba chiÒu. §¬n ®¨ng ký ph¶i gåm danh s¸ch hµng ho¸ hoÆc dÞch vô mµ th­¬ng hiÖu thÓ hiÖn. DÊu hiÖu ®ã ph¶i ®¸p øng mäi ®iÒu kiÖn nh»m nhËn ®­îc sù b¶o vÖ ®èi víi c¸c th­¬ng hiÖu. Nã ph¶i ®­îc ®Æc ®Þnh ho¸ râ rÖt ®Ó ph©n biÖt c¸c th­¬ng hiÖu kh¸c nhau cña c¸c s¶n phÈm kh¸c nhau. Th­¬ng hiÖu kh«ng ®­îc g©y nhÇm lÉn hoÆc lõa dèi kh¸ch hµng còng nh­ vi ph¹m trËt tù c«ng céng hay gi¸ trÞ ®¹o ®øc. Cuèi cïng, nh÷ng quyÒn ®­îc ¸p dông ®èi víi chñ th­¬ng hiÖu nµy kh«ng thÓ gièng hoÆc t­¬ng tù nh÷ng quyÒn ®­îc dµnh cho mét chñ th­¬ng hiÖu kh¸c. HÇu nh­ tÊt c¶ c¸c n­íc trªn thÕ giíi ®Òu cã hÖ thèng ®¨ng ký vµ b¶o vÖ th­¬ng hiÖu. Mçi v¨n phßng quèc gia hoÆc khu vùc ®Òu gi÷ sæ ®¨ng ký th­¬ng hiÖu chøa th«ng tin ®Çy ®ñ vÒ tÊt c¶ c¸c hå s¬ ®¨ng ký vµ sù gia h¹n, c¸c cuéc thÈm tra, nghiªn cøu, kh¶ n¨ng ph¶n ®èi cña c¸c bªn thø ba. Tuy nhiªn, hiÖu qu¶ cña viÖc ®¨ng ký chØ giíi h¹n trong tõng n­íc. §Ó tr¸nh r¾c rèi do ®¨ng ký riªng rÏ víi v¨n phßng th­¬ng hiÖu ë tõng n­íc hoÆc tõng khu vùc, Tæ chøc së h÷u trÝ tuÖ thÕ giíi (WIPO) ®iÒu hµnh mét hÖ thèng ®¨ng ký nh·n hiÖu quèc tÕ. HÖ thèng nµy ®­îc thùc hiÖn trªn c¬ së hai hiÖp ­íc, HiÖp ­íc Madrid liªn quan ®Õn viÖc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc tÕ vµ nghÞ ®Þnh th­ Madrid. C¸ nh©n cã mèi liªn hÖ víi mét n­íc tham gia mét trong hai hiÖp ­íc nµy, nÕu ®¨ng ký víi c¬ quan th­¬ng hiÖu cña n­íc ®ã ®Òu cã thÓ nhËn ®­îc mét sù b¶o ®¶m ®¨ng ký quèc tÕ cã hiÖu lùc trong mét sè hoÆc tÊt c¶ c¸c n­íc thuéc liªn hiÖp Madrid. ë ViÖt Nam, c¸c thñ tôc ®Ó ®¨ng ký th­¬ng hiÖu ®­îc h­íng dÉn cô thÓ trong th«ng t­ cña bé Khoa häc C«ng nghÖ vµ M«i tr­êng sè 3055/TT-SHCN ngµy 31 th¸ng 12 n¨m 1996 h­íng dÉn thi hµnh c¸c quy ®Þnh vÒ thñ tôc x¸c lËp quyÒn së h÷u c«ng nghiÖp vµ mét sè thñ tôc kh¸c trong nghÞ ®Þnh sè 63/CP ngµy 24 th¸ng 10 n¨m 1996 cña ChÝnh phñ quy ®Þnh chi tiÕt vÒ së h÷u c«ng nghiÖp nh­ sau: §¨ng ký th­¬ng hiÖu trong n­íc Tr­íc khi ®¨ng ký th­¬ng hiÖu, c¸c doanh nghiÖp nªn tra cøu kh¶ n¨ng b¶o hé th­¬ng hiÖu. Nh·n hiÖu hµng ho¸ chØ ®­îc b¶o hé khi ®­îc t¹o thµnh tõ mét hoÆc mét sè yÕu tè ®éc ®¸o, dÔ nhËn biÕt hoÆc tõ nhiÒu yÕu tè kÕt hîp thµnh mét tæng thÓ ®éc ®¸o, dÔ nhËn biÕt; kh«ng trïng hoÆc kh«ng t­¬ng tù tíi møc g©y nhÇm lÉn víi nh·n hiÖu hµng ho¸ cña ng­êi kh¸c ®ang ®­îc b¶o hé t¹i ViÖt Nam. Tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ ®­îc b¶o hé ph¶i lµ tªn ®Þa lý cña mét n­íc hoÆc mét ®Þa ph­¬ng lµ n¬i mµ hµng ho¸ t­¬ng øng ®­îc s¶n xuÊt vµ hµng ho¸ ®ã ph¶i cã tÝnh chÊt, chÊt l­îng ®Æc thï do yÕu tè ®Þa lý (tù nhiªn, con ng­êi) cña n­íc, ®Þa ph­¬ng ®ã quyÕt ®Þnh. Sau khi tra cøu kh¶ n¨ng b¶o hé th­¬ng hiÖu, cÇn tiÕn hµnh nép ®¬n yªu cÇu cÊp v¨n b»ng b¶o hé. §¬n cã thÓ nép t¹i Côc Së h÷u trÝ tuÖ hoÆc t¹i bÊt kú ®Þa ®iÓm tiÕp nhËn ®¬n nµo kh¸c do Côc Së h÷u trÝ tuÖ thiÕt lËp. §¬n còng cã thÓ göi b»ng h×nh thøc b¶o ®¶m qua B­u ®iÖn tíi c¸c ®Þa ®iÓm tiÕp nhËn ®¬n nãi trªn. C¸c yªu cÇu chung vÒ ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu lµ ®¬n ph¶i ®¶m b¶o tÝnh thèng nhÊt vÒ néi dung, vµ ph¶i ®¸p øng c¸c yªu cÇu chung vÒ h×nh thøc nh­ sau: - Mçi ®¬n chØ ®­îc yªu cÇu cÊp mét V¨n b»ng b¶o hé, lo¹i V¨n b»ng b¶o hé ®­îc yªu cÇu cÊp ph¶i phï hîp víi ®èi t­îng së h÷u c«ng nghiÖp nªu trong ®¬n; - Mäi tµi liÖu cña ®¬n ®Òu ph¶i ®­îc lµm b»ng tiÕng ViÖt, trõ c¸c tµi liÖu cã thÓ tr×nh bµy b»ng ng«n ng÷ kh¸c. - Mäi tµi liÖu cña ®¬n ®Òu ph¶i ®­îc tr×nh bµy theo chiÒu däc trªn mét mÆt giÊy tr¾ng khæ A4 (210mm x 297mm) trong ®ã cã chõa lÒ theo bèn phÝa, mçi lÒ réng 20mm, trõ c¸c tµi liÖu ®­îc ®­a thªm vµo ®¬n víi lý do cÇn thiÕt ®Ó bæ trî hoÆc minh ho¹ thªm mµ nguån gèc tµi liÖu ®ã kh«ng nh»m ®Ó ®­a vµo ®¬n, do ®ã cã thÓ ®­îc tr×nh bµy mét c¸ch kh¸c; - NÕu lo¹i tµi liÖu nµo cÇn lËp theo mÉu th× b¾t buéc ph¶i sö dông c¸c mÉu ®ã b»ng c¸ch ®iÒn vµo nh÷ng chç thÝch hîp dµnh riªng; - Mçi lo¹i tµi liÖu ph¶i bao gåm ®ñ sè l­îng b¶n theo yªu cÇu; nÕu mét lo¹i tµi liÖu bao gåm nhiÒu trang th× t¹i gi÷a ®Çu mçi trang ph¶i ghi sè thø tù trang ®ã b»ng ch÷ sè ¶rËp; - C¸c tµi liÖu ph¶i ®­îc ®¸nh m¸y hoÆc in b»ng lo¹i mùc khã phai mê mét c¸ch râ rµng s¹ch sÏ, kh«ng tÈy xo¸, kh«ng söa ch÷a. - C¸c tµi liÖu sau ®©y cã thÓ ®­îc lµm b»ng ng«n ng÷ kh¸c tiÕng ViÖt nh­ng ph¶i dÞch ra tiÕng ViÖt: + GiÊy uû quyÒn (nÕu cã) + Tµi liÖu x¸c nhËn quyÒn nép ®¬n hîp ph¸p nÕu ng­êi nép ®¬n thô h­ëng quyÒn nép ®¬n cña ng­êi kh¸c (Chøng nhËn thõa kÕ, Chøng nhËn hoÆc Tho¶ thuËn chuyÓn giao quyÒn nép ®¬n, kÓ c¶ chuyÓn giao ®¬n ®· nép; Hîp ®ång giao viÖc hoÆc Hîp ®ång lao ®éng....) + GiÊy chuyÓn quyÒn ­u tiªn (nÕu ®¬n cã yªu cÇu quyÒn ­u tiªn vµ quyÒn ®ã ®­îc thô h­ëng tõ ng­êi kh¸c) + C¸c tµi liÖu liªn quan nh»m chøng minh c¬ së h­ëng quyÒn ­u tiªn (®¬n ®Çu tiªn, chøng nhËn tr­ng bµy t¹i triÓn l·m...); + C¸c tµi liÖu gèc hoÆc sao tõ b¶n gèc mµ ng­êi nép ®¬n ®­a vµo ®¬n ®Ó bæ trî cho ®¬n. C¸c yªu cÇu ®èi víi ®¬n ®¨ng ký nh·n hiÖu Ngoµi c¸c yªu cÇu chung trªn, ®¬n nh·n hiÖu cßn ph¶i tu©n theo c¸c yªu cÇu sau: §¬n ph¶i bao gåm c¸c tµi liÖu sau ®©y: Môc 8 th«ng t­ sè 3055/TT-SHCN ngµy 31 th¸ng 12 n¨m 1996 - Tê khai yªu cÇu cÊp GiÊy chøng nhËn ®¨ng ký nh·n hiÖu, trªn ®ã cã g¾n mÉu nh·n hiÖu, lµm theo mÉu do Côc Së h÷u trÝ tuÖ ban hµnh, gåm 3 b¶n; (xem phô lôc 1) - Quy chÕ sö dông nh·n hiÖu nÕu nh·n hiÖu yªu cÇu b¶o hé lµ nh·n hiÖu tËp thÓ, gåm 1 b¶n; - MÉu nh·n hiÖu, gåm 15 b¶n; - B¶n sao tµi liÖu x¸c nhËn quyÒn kinh doanh hîp ph¸p (GiÊy phÐp kinh doanh hoÆc giÊy chøng nhËn ®¨ng ký kinh doanh...) gåm 1 b¶n; - Tµi liÖu x¸c nhËn quyÒn nép ®¬n hîp ph¸p, nÕu ng­êi nép ®¬n thô h­ëng quyÒn nép ®¬n cña ng­êi kh¸c (chøng nhËn thõa kÕ, chøng nhËn hoÆc tho¶ thuËn chuyÓn giao quyÒn nép ®¬n, kÓ c¶ ®¬n ®· nép; Hîp ®ång giao viÖc hoÆc Hîp ®ång lao ®éng...), gåm 1 b¶n; - GiÊy uû quyÒn (nÕu cÇn); - B¶n sao ®¬n ®Çu tiªn hoÆc GiÊy chøng nhËn tr­ng bµy triÓn l·m nÕu trong ®¬n cã yªu cÇu h­ëng quyÒn ­u tiªn theo §iÒu ­íc quèc tÕ, gåm 1 b¶n; - Tµi liÖu x¸c nhËn vÒ xuÊt xø, gi¶i th­ëng, huy ch­¬ng nÕu nh·n hiÖu chøa ®ùng c¸c th«ng tin ®ã, gåm 1 b¶n; - GiÊy phÐp cña c¬ quan cã thÈm quyÒn, nÕu trªn nh·n hiÖu cã sö dông c¸c biÓu t­îng, tªn riªng... - Chøng tõ nép lÖ phÝ nép ®¬n, gåm 1 b¶n. C¸c tµi liÖu trªn ph¶i nép ®ång thêi, riªng c¸c tµi liÖu sau ®©y cã thÓ nép trong thêi h¹n 3 th¸ng tÝnh tõ ngµy nép ®¬n: - B¶n gèc tµi liÖu giÊy uû quyÒn nÕu trong ®¬n ®· cã b¶n sao - Tµi liÖu b¶n sao ®¬n ®Çu tiªn hoÆc giÊy chøng nhËn tr­ng bµy triÓn l·m nÕu trong ®¬n cã yªu cÇu h­ëng quyÒn ­u tiªn theo ®iÒu ­íc quèc tÕ kÓ c¶ b¶n dÞch ra tiÕng ViÖt. PhÇn m« t¶ nh·n hiÖu trong Tê khai ph¶i lµm râ kh¶ n¨ng ph©n biÖt cña nh·n hiÖu, trong ®ã ph¶i chØ râ tõng yÕu tè cÊu thµnh cña nh·n hiÖu vµ ý nghÜa tæng thÓ cña nh·n hiÖu. NÕu nh·n hiÖu cã chøa tõ ng÷ kh«ng ph¶i lµ tiÕng ViÖt th× ph¶i ghi râ c¸ch ph¸t ©m (phiªn ©m ra tiÕng ViÖt) vµ nÕu tõ ng÷ ®ã cã nghÜa th× ph¶i dÞch nghÜa ra tiÕng ViÖt. NÕu c¸c ch÷, tõ ng÷ yªu cÇu b¶o hé ®­îc tr×nh bµy d­íi d¹ng h×nh ho¹ nh­ lµ yÕu tè ph©n biÖt cña nh·n hiÖu th× ph¶i m« t¶ d¹ng h×nh ho¹ cña c¸c ch÷, tõ ng÷ ®ã. NÕu nh·n hiÖu cã chøa ch÷ sè kh«ng ph¶i lµ ch÷ sè ¶rËp hoÆc ch÷ sè Lam· th× ph¶i dÞch ra ch÷ sè ¶rËp. NÕu nh·n hiÖu gåm nhiÒu phÇn t¸ch biÖt kh¸c nhau nh­ng ®­îc sö dông ®ång thêi trªn mét s¶n phÈm th× ph¶i nªu râ vÞ trÝ g¾n tõng phÇn cña nh·n hiÖu ®ã trªn s¶n phÈm hoÆc bao b× ®ùng s¶n phÈm. Danh môc c¸c s¶n phÈm, dÞch vô mang nh·n hiÖu trong Tê khai ph¶i phï hîp hoÆc cïng lo¹i víi s¶n phÈm dÞch vô ®­îc phÐp kinh doanh nh­ ®· nªu trong GiÊy phÐp kinh doanh hoÆc GiÊy chøng nhËn ®¨ng ký kinh doanh vµ ph¶i ®­îc ph©n nhãm theo B¶ng ph©n lo¹i quèc tÕ c¸c s¶n phÈm, dÞch vô (theo Tho¶ ­íc Nix¬). MÉu nh·n hiÖu g¾n trong Tê khai còng nh­ c¸c mÉu nh·n hiÖu kh¸c ph¶i ®­îc tr×nh bµy râ rµng víi kÝch th­íc kh«ng ®­îc v­ît qu¸ khu«n khæ 80mm x 80mm vµ kho¶ng c¸ch gi÷a hai ®iÓm gÇn nhau nhÊt kh«ng ®­îc nhá h¬n 15mm. NÕu yªu cÇu b¶o hé mµu s¾c th× mÉu nh·n hiÖu ph¶i ®­îc tr×nh bµy ®óng mµu s¾c cÇn b¶o hé. NÕu kh«ng yªu cÇu b¶o hé mµu s¾c th× tÊt c¶ c¸c mÉu nh·n hiÖu ®Òu ph¶i ®­îc tr×nh bµy d­íi d¹ng ®en tr¾ng. C¸c yªu cÇu ®èi víi ®¬n ®¨ng ký tªn gäi xuÊt xø Ngoµi c¸c yªu cÇu chung, ®¬n tªn gäi xuÊt xø ph¶i ®¸p øng c¸c yªu cÇu sau: §¬n ph¶i bao gåm c¸c tµi liÖu sau ®©y: - Tê khai yªu cÇu cÊp GiÊy chøng nhËn quyÒn sö dông tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸, lµm theo mÉu do Côc Së h÷u trÝ tuÖ ban hµnh, gåm 3 b¶n; (xem phô lôc) - B¶n sao tµi liÖu x¸c nhËn quyÒn kinh doanh hîp ph¸p (GiÊy phÐp kinh doanh, GiÊy chøng nhËn ®¨ng ký kinh doanh v.v.), gåm 1 b¶n; - B¶n thuyÕt minh vÒ ®Æc thï chÊt l­îng cña s¶n phÈm mang tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸, trong ®ã cã x¸c nhËn cña c¬ quan Nhµ n­íc cã thÈm quyÒn, gåm 1 b¶n; - X¸c nhËn cña c¬ quan cã thÈm quyÒn r»ng s¶n phÈm do ng­êi nép ®¬n s¶n xuÊt hoÆc kinh doanh th­¬ng m¹i cã tÝnh chÊt, chÊt l­îng ®Æc thï vµ ®­îc s¶n xuÊt t¹i vïng l·nh thæ t­¬ng øng víi tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ ®ã (phï hîp víi thuyÕt minh trong tµi liÖu thuyÕt minh) gåm 1 b¶n; - B¶n sao V¨n b»ng b¶o hé tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ do n­íc xuÊt xø cÊp, hoÆc tµi liÖu cña n­íc xuÊt xø x¸c nhËn quyÒn cña ng­êi nép ®¬n ®­îc sö dông tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ ®ang ®­îc b¶o hé t¹i n­íc xuÊt xø (nÕu tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ cã nguån gèc n­íc ngoµi) gåm 1 b¶n; - B¶n ®å m« t¶ ph¹m vi l·nh thæ t­¬ng øng víi tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ trong ®ã cã chØ dÉn ®Þa ®iÓm s¶n xuÊt, kinh doanh cña ng­êi nép ®¬n, gåm 1 b¶n; - GiÊy uû quyÒn (nÕu cÇn) 1 b¶n; - Chøng tõ nép lÖ phÝ nép ®¬n, gåm 1 b¶n NÕu ng­êi nép ®¬n chØ yªu cÇu cÊp GiÊy chøng nhËn quyÒn sö dông tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ ®èi víi mét tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ ®· ®­îc ®¨ng b¹ tõ tr­íc th× trong ®¬n kh«ng cÇn cã c¸c tµi liÖu: b¶n thuyÕt minh vÒ ®Æc thï chÊt l­îng cña s¶n phÈm mang tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸, trong ®ã cã x¸c nhËn cña c¬ quan Nhµ n­íc cã thÈm quyÒn vµ b¶n ®å m« t¶ ph¹m vi l·nh thæ t­¬ng øng víi tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ trong ®ã cã chØ dÉn ®Þa ®iÓm s¶n xuÊt, kinh doanh cña ng­êi nép ®¬n. NÕu tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸ cã nguån gèc n­íc ngoµi th× trong ®¬n kh«ng cÇn cã hai tµi liÖu trªn vµ b¶n sao tµi liÖu x¸c nhËn quyÒn kinh doanh hîp ph¸p (GiÊy phÐp kinh doanh, GiÊy chøng nhËn ®¨ng ký kinh doanh v.v.) C¸c tµi liÖu trªn ph¶i nép ®ång thêi. Riªng b¶n gèc cña giÊy uû quyÒn cã thÓ nép trong thêi h¹n 3 th¸ng tÝnh tõ ngµy nép ®¬n nÕu trong ®¬n ®· cã b¶n sao. C¬ quan cã thÈm quyÒn x¸c nhËn tÝnh chÊt ®Æc thï cña lo¹i s¶n phÈm mang tªn gäi xuÊt xø vµ x¸c nhËn r»ng s¶n phÈm do ng­êi nép ®¬n s¶n xuÊt ra mang tÝnh chÊt ®Æc thï ®ã lµ c¸c c¬ quan qu¶n lý chÊt l­îng hµng ho¸ cña trung ­¬ng hoÆc ®Þa ph­¬ng n¬i cã tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸. Sau khi doanh nghiÖp nép ®¬n, Côc së h÷u trÝ tuÖ sÏ kiÓm tra l¹i danh môc c¸c tµi liÖu ghi trong tê khai; ®ãng dÊu x¸c nhËn ngµy ®¬n ®Õn Côc Së h÷u trÝ tuÖ vµo tê khai; ghi nhËn nh÷ng sai kh¸c gi÷a danh môc tµi liÖu ghi trong tê khai vµ sè tµi liÖu thùc cã trong ®¬n; s¬ bé kiÓm tra ®¬n ®Ó kÕt luËn cã tiÕp nhËn ®¬n hay kh«ng; göi cho ng­êi nép ®¬n mét tê khai ®· ®ãng dÊu x¸c nhËn ngµy ®¬n ®Õn, sè ®¬n vµ cã ghi kÕt qu¶ kiÓm tra danh môc tµi liÖu, cã hä tªn, ch÷ ký cña c¸n bé nhËn ®¬n. Sau ®ã Côc së h÷u trÝ tuÖ tiÕn hµnh xö lý hå s¬ cña ®¬n ®· tiÕp nhËn vµ xÐt nghiÖm h×nh thøc. NÕu ®¬n cã thiÕu sãt, Côc Së h÷u trÝ tuÖ sÏ th«ng b¸o cho ng­êi nép ®¬n vµ trong thêi h¹n 2 th¸ng tÝnh tõ ngµy th«ng b¸o, ng­êi nép ®¬n ph¶i söa ch÷a c¸c thiÕu sãt ®ã. Thêi h¹n xÐt nghiÖm h×nh thøc lµ 3 th¸ng tÝnh tõ ngµy ®¬n ®Õn Côc Së h÷u trÝ tuÖ ghi trªn dÊu nhËn ®¬n; riªng ®¬n cã tµi liÖu nép muén thêi h¹n xÐt nghiÖm h×nh thøc lµ 3 th¸ng tÝnh tõ ngµy bæ sung ®ñ c¸c tµi liÖu ®ã. Tr­íc ngµy kÕt thóc thêi h¹n nãi trªn, Côc Së h÷u trÝ tuÖ ph¶i xÐt nghiÖm xong vÒ mÆt h×nh thøc vµ ph¶i cã th«ng b¸o cho ng­êi nép ®¬n. TiÕp ®ã Côc Së h÷u trÝ tuÖ sÏ tiÕn hµnh xÐt nghiÖm néi dung ®¬n nÕu ®¬n ®ã ®· ®­îc chÊp nhËn hîp lÖ vµ ng­êi nép ®¬n nép lÖ phÝ xÐt nghiÖm néi dung theo quy ®Þnh nh»m môc ®Ých ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng ®­îc b¶o hé cña ®èi t­îng nªu trong ®¬n theo c¸c tiªu chuÈn b¶o hé, x¸c ®Þnh ph¹m vi b¶o hé t­¬ng øng. Trong thêi h¹n nµy, ng­êi nép ®¬n cã thÓ chñ ®éng söa ®æi, bæ sung c¸c tµi liÖu trong ®¬n vµ ph¶i nép lÖ phÝ theo quy ®Þnh nh­ng viÖc söa ®æi, bæ sung kh«ng ®­îc lµm thay ®æi b¶n chÊt ®èi t­îng, kh«ng ®­îc më réng ph¹m vi (khèi l­îng) b¶o hé ®· nªu trong ®¬n. Thêi h¹n xÐt nghiÖm néi dung ®¬n lµ 9 th¸ng víi ®¬n nh·n hiÖu, 6 th¸ng ®èi víi ®¬n tªn gäi xuÊt xø tÝnh tõ ngµy ký th«ng b¸o chÊp nhËn ®¬n hîp lÖ. NÕu trong qu¸ tr×nh xÐt nghiÖm néi dung ®¬n, ng­êi nép ®¬n chñ ®éng hoÆc theo yªu cÇu cña Côc Së h÷u trÝ tuÖ tiÕn hµnh viÖc söa ch÷a, bæ sung tµi liÖu th× thêi h¹n xÐt nghiÖm néi dung cã thÓ kÐo dµi thªm b»ng kho¶ng thêi gian dµnh cho môc ®Ých söa ch÷a, bæ sung tµi liÖu. §¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu HiÖn nay, doanh nghiÖp cã thÓ lùa chän mét trong hai c¸ch sau ®Ó thùc hiÖn viÖc ®¨ng ký b¶o hé th­¬ng hiÖu cña m×nh t¹i n­íc ngoµi Nép ®¬n ®¨ng ký quèc tÕ qua Tho¶ ­íc Madrid Tho¶ ­íc Madrid vÒ ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu hµng ho¸ cã hiÖu lùc tõ n¨m 1891. ViÖt Nam lµ thµnh viªn cña Tho¶ ­íc nµy tõ n¨m 1949. TÝnh ®Õn ngµy 18/1/2002 cã 52 n­íc tham gia Tho¶ ­íc Madrid. Lµm vµ nép ®¬n ®¨ng ký quèc tÕ nh·n hiÖu cã nguån gèc ViÖt Nam ra n­íc ngoµi theo tho¶ ­íc Madrid ®­îc quy ®Þnh cô thÓ trong ®iÒu 24 th«ng t­ sè 3055/TT-SHCN ngµy 31 th¸ng 12 n¨m 1996 cña Bé Khoa häc C«ng nghÖ vµ M«i tr­êng. Mäi c¸ nh©n, ph¸p nh©n, c¸c chñ thÓ kh¸c cã quyÒn nép ®¬n ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu theo tho¶ ­íc Madrid víi ®iÒu kiÖn th­¬ng hiÖu ®ã ®· ®­îc ®¨ng ký t¹i ViÖt Nam. §¬n nµy ph¶i ®­îc lµm b»ng tiÕng Ph¸p theo mÉu do Côc Së h÷u trÝ tuÖ cung cÊp miÔn phÝ, b»ng c¸ch ghi vµo c¸c môc riªng dµnh cho ng­êi nép ®¬n (trõ c¸c môc dµnh riªng cho Côc Së h÷u trÝ tuÖ vµ V¨n phßng quèc tÕ) vµ ph¶i kÌm theo c¸c mÉu th­¬ng hiÖu. Trong ®¬n cÇn ghi râ c¸c n­íc thµnh viªn Madrid mµ ng­êi nép ®¬n muèn ._.th­¬ng hiÖu ®­îc b¶o hé. Ng­êi nép ®¬n cÇn tÝnh s¬ bé tæng sè lÖ phÝ ph¶i nép cho V¨n phßng quèc tÕ theo biÓu lÖ phÝ in trªn mÉu ®¬n. NÕu ng­êi nép tin ch¾c sè lÖ phÝ ®­îc tÝnh lµ ®óng hoÆc sau khi ®­îc Côc Së h÷u trÝ tuÖ th«ng b¸o chÝnh x¸c sè lÖ phÝ ph¶i nép, ng­êi nép ®¬n ph¶i nép kho¶n lÖ phÝ ®ã cho V¨n phßng quèc tÕ. Ngoµi ra ng­êi nép ®¬n còng ph¶i nép thªm kho¶n lÖ phÝ theo quy ®Þnh cho Côc Së h÷u trÝ tuÖ. §¬n ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu ®­îc nép cho V¨n phßng quèc tÕ th«ng qua Côc Së h÷u trÝ tuÖ th× ngµy Côc nµy nhËn ®¬n sÏ ®­îc coi lµ ngµy nhËn ®¬n t¹i V¨n phßng quèc tÕ nÕu V¨n phßng quèc tÕ nhËn ®­îc ®¬n trong vßng 2 th¸ng kÓ tõ ngµy ®ã. Sau khi §¬n ®­îc nép cho V¨n phßng quèc tÕ, mäi giao dÞch gi÷a ng­êi nép ®¬n vµ V¨n phßng quèc tÕ ®Òu ph¶i th«ng qua Côc Së h÷u trÝ tuÖ kÓ c¶ viÖc söa ®æi tµi liÖu, h¹n chÕ danh môc s¶n phÈm, chuyÓn giao quyÒn ®· ®¨ng ký. §¬n quèc tÕ ph¶i chÞu nh÷ng kho¶n phÝ sau: - PhÝ c¬ b¶n (653 Fr Thuþ Sü) cho nh·n hiÖu ®en tr¾ng; 903 Fr. Thuþ Sü cho ®¬n yªu cÇu b¶o hé mµu); - PhÝ bæ sung ®èi víi mçi bªn tham gia ®­îc chØ ®Þnh (73 Fr. Thuþ Sü cho mçi n­íc); - Phô phÝ ®èi víi mçi nhãm hµng ho¸ vµ dÞch vô v­ît qu¸ 3 nhãm. §¨ng ký quèc tÕ cã hiÖu lùc 10 n¨m, cã thÓ ®­îc gia h¹n nhiÒu lÇn, mçi lÇn 10 n¨m víi ®iÒu kiÖn ph¶i nép phÝ gia h¹n. ­u ®iÓm cña viÖc ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu hµng ho¸ theo Tho¶ ­íc Madrid lµ sau khi ®¨ng ký th­¬ng hiÖu víi C¬ quan xuÊt xø (Côc së h÷u trÝ tuÖ) chñ th­¬ng hiÖu chØ ph¶i nép mét ®¬n, b»ng mét ng«n ng÷ cho mét c¬ quan vµ chØ ph¶i nép c¸c kho¶n phÝ cho mét c¬ quan. Thñ tôc nµy thay thÕ cho viÖc ph¶i nép ®¬n riªng biÖt cho tõng c¬ quan th­¬ng hiÖu cña c¸c bªn tham gia kh¸c nhau, b»ng c¸c ng«n ng÷ kh¸c nhau vµ ph¶i tr¶ c¸c kho¶n phÝ riªng biÖt cho tõng c¬ quan. Khi gia h¹n hoÆc söa ®æi ®¨ng ký còng ®­îc h­ëng c¸c lîi thÕ trªn. Nép ®¬n trùc tiÕp HiÖn nay, ®a sè c¸c n­íc trªn thÕ giíi ®Òu cã LuËt b¶o hé th­¬ng hiÖu hµng ho¸. Kh¸c víi ®¬n ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu hµng ho¸ theo Tho¶ ­íc Madrid, ®Ó th­¬ng hiÖu cña m×nh ®­îc b¶o hé t¹i mét n­íc nµo ®ã c¸c doanh nghiÖp ph¶i nép ®¬n trùc tiÕp vµo n­íc ®ã. Mçi n­íc ph¶i nép mét ®¬n yªu cÇu b¶o hé th­¬ng hiÖu hµng ho¸. §¬n ph¶i lµm b»ng ng«n ng÷ cña n­íc ®ã, ph¶i tr¶ c¸c kho¶n phÝ liªn quan cho c¬ quan th­¬ng hiÖu cña n­íc ®ã. ViÖc nép ®¬n trùc tiÕp cã nh÷ng thuËn lîi: - §­îc chän bÊt kú quèc gia nµo mµ m×nh cho r»ng th­¬ng hiÖu cÇn ph¶i ®­îc b¶o hé (miÔn lµ ë n­íc ®ã cã luËt b¶o hé th­¬ng hiÖu hµng ho¸). NÕu nép ®¬n theo Tho¶ ­íc Madid th× chØ ®­îc chän n­íc lµ thµnh viªn cña Tho¶ ­íc. - §¬n yªu cÇu b¶o hé th­¬ng hiÖu nép trùc tiÕp kh«ng bÞ phô thuéc vµo viÖc th­¬ng hiÖu ®ã ®· ®­îc b¶o hé t¹i n­íc xuÊt xø hay ch­a, kh«ng bÞ rµng buéc vÒ mÉu th­¬ng hiÖu, khèi l­îng b¶o hé (danh môc s¶n phÈm/dÞch vô). Ch¼ng h¹n ®Ó ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸ sang Mü vµ Nga, c¸c doanh nghiÖp ph¶i thùc hiÖn c¸c b­íc nh­ sau: §¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸ sang Mü C¬ së nép ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸: - Th­¬ng hiÖu ®· sö dông t¹i Mü - Th­¬ng hiÖu cã dù ®Þnh sö dông t¹i Mü - Th­¬ng hiÖu ®· nép ®¬n t¹i mét n­íc kh¸c (lµ thµnh viªn cña C«ng ­íc Paris hoÆc cña tho¶ ­íc vÒ th­¬ng hiÖu hµng ho¸ mµ Mü c«ng nhËn). - Th­¬ng hiÖu ®· ®¨ng ký t¹i mét n­íc kh¸c (lµ thµnh viªn cña C«ng ­íc Paris hoÆc cña tho¶ ­íc vÒ th­¬ng hiÖu hµng ho¸ mµ Mü c«ng nhËn) Quy tr×nh xÐt nghiÖm: - §¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸ sÏ ®­îc xÐt nghiÖm trong vßng 6 th¸ng kÓ tõ ngµy nép ®¬n. NÕu kh«ng cã bÊt kú söa ®æi, bæ sung hay ph¶n ®èi nµo cña xÐt nghiÖm viªn trong thêi h¹n xÐt nghiÖm, ®¬n sÏ ®­îc chuyÓn sang c«ng bè trªn c«ng b¸o së h÷u c«ng nghiÖp ®Ó bÊt kú bªn thø ba nµo cã quyÒn vµ lîi Ých liªn quan cã thÓ ph¶n ®èi viÖc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸. - NÕu kh«ng cã ®¬n ph¶n ®èi, th­¬ng hiÖu nép ®¬n trªn c¬ së ®· sö dông hoÆc ®· ®¨ng ký t¹i mét n­íc kh¸c sÏ ®­îc cÊp giÊy chøng nhËn. Nh÷ng ®¬n nép trªn c¬ së ®· nép t¹i mét n­íc kh¸c sÏ ®­îc cÊp v¨n b»ng khi vµ chØ khi ®¬n ®ã ®· ®­îc cÊp chøng nhËn t¹i n­íc nép ®¬n c¬ së. NÕu ®¬n nép trªn c¬ së dù ®Þnh sö dông t¹i Mü, c¬ quan ®¨ng ký Mü sÏ ra mét th«ng b¸o vÒ viÖc chÊp nhËn ®¬n. Ng­êi nép ®¬n theo ®ã sÏ cã thêi h¹n tèi ®a lµ 3 n¨m ®Ó nép b»ng chøng sö dông th­¬ng hiÖu ®­îc nép vµ ®­îc c¬ quan ®¨ng ký chÊp thuËn trong thêi h¹n nép ®¨ng ký th­¬ng hiÖu sÏ ®­îc cÊp b»ng. - Nh­ vËy thêi gian ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸ t¹i Mü kÓ tõ khi nép ®¬n ®Õn khi cÊp b»ng phô thuéc vµo c¬ së nép ®¬n vµ xÐt nghiÖm ®¬n. LÖ phÝ ®¨ng ký mét th­¬ng hiÖu hµng ho¸ t¹i Mü lµ 350 USD, céng thªm lÖ phÝ 100 USD tiÒn cÊp giÊy chøng nhËn. LÖ phÝ nép ®¬n khiÕu n¹i th­¬ng hiÖu bÞ chiÕm ®o¹t lµ 300 USD. Gia h¹n th­¬ng hiÖu còng ph¶i nép tiÒn, 400 USD mçi lÇn gia h¹n. §Þa chØ liªn l¹c: - T¹i Hµ Néi: C«ng ty Së h÷u c«ng nghiÖp (INVESTIP), 51B Lý Th¸i Tæ, Hµ Néi, §T: (04)88260687. E-mail: [email protected] - T¹i thµnh phè Hå ChÝ Minh: INVESTIP, 31 Hµn Thuyªn, quËn 1, tp HCM. §T: (08)8292400. Email: [email protected] §¨ng ký th­¬ng hiÖu sang Nga §Ó ®¨ng ký th­¬ng hiÖu sang Nga, ng­êi ®¨ng ký ph¶i nép ®¬n cho ViÖn së h÷u c«ng nghiÖp Nga theo mÉu cña ViÖn. Sau ®ã c¸c nh©n viªn ph©n tÝch cña ViÖn sÏ tiÕn hµnh gi¸m ®Þnh th­¬ng hiÖu ®ã. Chu tr×nh gi¸m ®Þnh chia lµm 2 phÇn: Gi¸m ®Þnh s¬ bé vµ gi¸m ®Þnh ®¬n ®¨ng ký. ChØ sau khi ®¬n lät qua ®­îc phÇn gi¸m ®Þnh s¬ bé ®Ó xem cã bÞ trïng mÉu kh«ng th× ViÖn míi tiÕn hµnh gi¸m ®Þnh kü ®¬n cña ng­êi xin cÊp chøng nhËn. GiÊy chøng nhËn cña ViÖn cÊp cho c¨n cø trªn nh÷ng ®Æc ®iÓm riªng biÖt cña ng­êi xin gi¸m ®Þnh. Theo thñ tôc th«ng th­êng, chu tr×nh xÐt duyÖt ®¬n nµy kÐo dµi tõ 1,5 ®Õn 2 n¨m. Cã ph­¬ng thøc lµm gÊp rót còng ph¶i mÊt 6 th¸ng theo c¸c mèc thêi gian nh­ sau: - Ký nhËn ®¬n cña ng­êi xin cÊp chøng nhËn: vµo ngµy nép hay ngµy h«m sau - QuyÕt ®Þnh tiÕp nhËn hay tõ chèi ®¬n: nhanh- 10 ngµy, chËm 1,5 th¸ng. - TiÕn hµnh ®¨ng ký th­¬ng hiÖu: nhanh 5-6 th¸ng, chËm 1,5-2 n¨m. - CÊp chøng nhËn th­¬ng hiÖu hµng ho¸: nhanh 10 ngµy, chËm 1,5-2 th¸ng tÝnh tõ ngµy nhËn kÕt qu¶ gi¸m ®Þnh lÇn cuèi. VÒ phÝ ®¨ng ký th­¬ng hiÖu: ®­îc chia lµm 2 phÇn: - PhÇn thu vµo ng©n s¸ch nhµ n­íc - PhÇn tr¶ cho c¬ quan tiÕn hµnh ®¨ng ký Tuú vµo mÆt hµng vµ th­¬ng hiÖu hµng ho¸, phÇn nép cho ng©n s¸ch nhµ n­íc cã thÓ b¾t ®Çu tõ 10000 róp ®Õn 100000 róp. TiÒn tr¶ cho ViÖn cã thÓ tõ 200$ ®Õn 500$. GiÊy chøng nhËn th­¬ng hiÖu hµng ho¸ ®­îc l­u gi÷ trong 10 n¨m, sau ®ã ph¶i gia h¹n. Nh÷ng quy ®Þnh ph¸p lý hiÖn nay trªn thÕ giíi vÒ th­¬ng hiÖu vµ b¶o hé th­¬ng hiÖu cña doanh nghiÖp 3.1. Tho¶ ­íc Madrid vÒ ®¨ng ký quèc tÕ c¸c th­¬ng hiÖu Khi muèn ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸ ra n­íc ngoµi, mét trong nh÷ng c¸ch mµ c¸c doanh nghiÖp nghÜ ®Õn lµ ®¨ng ký qua hÖ thèng Madrid. HÖ thèng nµy ®­îc t¹o nªn tõ hai HiÖp ­íc lµ HiÖp ®Þnh Madrid vµ Tho¶ ­íc Madrid. HiÖp ®Þnh Madrid vÒ ®¨ng ký quèc tÕ c¸c th­¬ng hiÖu ®­îc th«ng qua ngµy 14 th¸ng 4 n¨m 1891 cho phÐp tÊt c¶ c¸c quèc gia ký kÕt HiÖp ®Þnh ®­îc b¶o hé th­¬ng hiÖu hµng ho¸, dÞch vô cña m×nh ë mét n­íc hoÆc tÊt c¶ c¸c n­íc thµnh viªn. ViÖc nµy ®­îc thùc hiÖn b»ng c¸ch nép ®¬n ®¨ng ký quèc tÕ trong lÜnh vùc ®ã ë mét n­íc, b»ng mét ng«n ng÷ (tiÕng Ph¸p) víi nh÷ng thñ tôc ®¬n gi¶n nhÊt, nép mét kho¶n phÝ b»ng mét ®ång tiÒn duy nhÊt. GÇn 100 n¨m sau vµo ngµy 27 th¸ng 6 n¨m 1989 mét hiÖp ­íc liªn quan còng ®­îc th«ng qua ë Madrid ®­îc gäi lµ Tho¶ ­íc liªn quan ®Õn ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu cña HiÖp ®Þnh Madrid vµ th­êng ®­îc gäi t¾t lµ Tho¶ ­íc Madrid. Tho¶ ­íc nµy vÉn dùa trªn môc ®Ých c¬ b¶n cña HiÖp ®Þnh Madrid nh­ng cho phÐp nép ®¬n ®¨ng ký b»ng tiÕng Ph¸p hoÆc tiÕng Anh vµ lµm phong phó thªm nh÷ng quy ®Þnh ban ®Çu cña HiÖp ®Þnh Madrid. MÆc dï cã nhiÒu ®iÓm t­¬ng ®ång nh­ng HiÖp ®Þnh Madrid vµ Tho¶ ­íc Madrid vÉn lµ hai HiÖp ­íc riªng biÖt nh­ng v× gi÷a chóng cã nhiÒu ®iÓm chung nªn th­êng ®­îc ®Ò cËp ®Õn nh­ lµ “HÖ thèng ®¨ng ký Madrid”. a. Quy ®Þnh vÒ ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu theo Tho¶ ­íc Madrid Tho¶ ­íc Madrid cho phÐp bÊt cø c¸ nh©n hay c«ng ty nµo cña n­íc thµnh viªn b¶o hé hµng ho¸, dÞch vô cña m×nh trªn bÊt kú hay toµn bé quèc gia thµnh viªn cßn l¹i b»ng c¸ch ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu. BÊt cø lóc nµo, sau khi ®¨ng ký t¹i quèc gia m×nh, ng­êi ®¨ng ký cã thÓ nép ®¬n ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu hµng ho¸ hay dÞch vô ®ã. Ng­êi nép ®¬n cÇn x¸c ®Þnh râ nh÷ng quèc gia chØ ®Þnh. §¬n ®¨ng ký b¶o hé quèc tÕ sÏ ®­îc chuyÓn ®Õn trô së chÝnh cña tæ chøc së h÷u trÝ tuÖ thÕ giíi (WIPO) ë G¬nev¬, n¬i sÏ cÊp chøng chØ ®¨ng ký vµ c«ng bè viÖc ®¨ng ký. §ång thêi, WIPO còng sÏ göi c¸c b¶n sao cña ®¬n ®¨ng ký tíi c¬ quan ®¨ng ký th­¬ng hiÖu cña nh÷ng quèc gia chØ ®Þnh trong ®¬n ®¨ng ký. Tuy nhiªn, mçi c¬ quan tiÕp nhËn ®¨ng ký vÉn cã quyÒn tõ chèi b¶o hé th­¬ng hiÖu hµng ho¸ ë ®Êt n­íc ®ã. Do vËy, ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc tÕ chØ cã hiÖu lùc ë nh÷ng quèc gia mµ ®¬n ®¨ng ký kh«ng bÞ tõ chèi hoÆc sù ph¶n ®èi kh«ng thµnh c«ng. b. Tõ chèi C¬ quan ®¨ng ký th­¬ng hiÖu ë mçi quèc gia chØ ®Þnh sÏ cã thêi gian 18 th¸ng ®Ó tõ chèi b¶o hé th­¬ng hiÖu ë quèc gia m×nh. Trong tr­êng hîp cã sù ph¶n ®èi viÖc tõ chèi th× th«ng b¸o cã thÓ tiÕn hµnh sau 18 th¸ng, miÔn lµ c¬ quan ®ã th«ng b¸o víi WIPO r»ng sù ph¶n ®èi cã thÓ thµnh c«ng. c. Nh÷ng ®èi t­îng cã thÓ ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu theo Tho¶ ­íc Madrid Nh÷ng ®¬n ®¨ng ký theo tho¶ ­íc Madrid ph¶i lµ ®¬n cña c¸c c¸ nh©n hoÆc doanh nghiÖp cña nh÷ng n­íc ®· ký Tho¶ ­íc nµy. Quèc gia mµ c¸ nh©n hay doanh nghiÖp mang quèc tÞch hoÆc thiÕt lËp ho¹t ®éng kinh doanh hiÖu qu¶ vµ thùc tÕ sÏ ®­îc coi lµ quèc gia cña doanh nghiÖp ®ã. Mét ng­êi tr­íc khi nép ®¬n ®¨ng ký quèc tÕ ph¶i nép ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu t¹i quèc gia cña m×nh. d. Ngµy ®¨ng ký quèc tÕ Ngµy ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc tÕ lµ ngµy tæ chøc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu ë quèc gia cña ng­êi ®¨ng ký nhËn ®­îc ®¬n ®¨ng ký miÔn lµ WIPO nhËn ®­îc ®¬n ®¨ng ký ®óng mÉu trong vßng 2 th¸ng kÓ tõ ngµy ®ã. NÕu WIPO kh«ng nhËn ®­îc ®¬n ®¨ng ký ®óng mÉu trong vßng hai th¸ng kÓ tõ ngµy ®ã th× ngµy WIPO nhËn ®­îc ®¬n ®¨ng ký sÏ lµ ngµy ®¨ng ký. ViÖc khiÕu n¹i do ch­a ®¨ng ký quèc gia hoÆc do ®¨ng ký cïng mét th­¬ng hiÖu cã thÓ thùc hiÖn miÔn lµ ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc tÕ ®­îc nép trong vßng 6 th¸ng sau khi nép ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc gia. e. Ng«n ng÷ Hai ng«n ng÷ cña Tho¶ ­íc Madrid lµ tiÕng Anh vµ tiÕng Ph¸p f. Chi phÝ WIPO sÏ tÝnh phÝ c¬ b¶n cho viÖc nép ®¬n ®¨ng ký quèc tÕ mét th­¬ng hiÖu theo 3 cÊp. Ng­êi nép ®¬n còng ph¶i nép thªm mét kho¶n phÝ cho mçi quèc gia chØ ®Þnh trong ®¬n ®¨ng ký. Tuy nhiªn, mét sè quèc gia sÏ tÝnh phÝ riªng víi tõng c¸ nh©n vµ lo¹i phÝ sÏ thay cho phÝ ®èi víi quèc gia chØ ®Þnh do WIPO tÝnh vµ sÏ cao h¬n ®¸ng kÓ so víi phÝ chØ ®Þnh quèc gia. Khi gia h¹n, mét lÇn n÷a WIPO sÏ thu kho¶n phÝ c¬ b¶n vµ mét kho¶n phô phÝ cho c¸c quèc gia chØ ®Þnh. §èi víi mét sè quèc gia nhÊt ®Þnh, mét kho¶n phÝ riªng sÏ ®­îc tÝnh ®èi víi viÖc gia h¹n. g. Sù phô thuéc vµo ®¨ng ký t¹i quèc gia së t¹i §¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc tÕ phô thuéc vµo hiÖu lùc cña ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc gia trong 5 n¨m ®Çu. Nãi c¸ch kh¸c, nÕu ®¬n ®¨ng ký t¹i quèc gia së t¹i bÞ tõ chèi hay nhÇm lÉn, sai sãt hoÆc bÞ huû trong vßng 5 n¨m kÓ tõ ngµy ®¨ng ký quèc tÕ th× viÖc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc tÕ còng bÞ huû bá. Tuy nhiªn, cã mét ®iÒu kho¶n quan träng vÒ vÊn ®Ò nµy ®ã lµ nÕu ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu bÞ huû bá trªn c¬ së nµy th× ng­êi së h÷u th­¬ng hiÖu vÉn cã quyÒn nép ®¬n ®¨ng ký ë tÊt c¶ c¸c quèc gia ®­îc phÐp ®¨ng ký vµ vÉn gi÷ ngµy ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc tÕ nh­ cò. §Ó gi÷ ngµy ®¨ng ký, cÇn ph¶i chuyÓn viÖc ®¨ng ký quèc tÕ bÞ huû bá thµnh ®¬n ®¨ng ký quèc gia trong vßng 3 th¸ng kÓ tõ ngµy bÞ huû bá. h. Më réng ph¹m vi b¶o hé Sau khi ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu, cã thÓ më réng ph¹m vi b¶o hé sang c¸c quèc gia kh¸c. §¬n xin më réng l·nh thæ b¶o hé cã thÓ nép bÊt cø lóc nµo sau khi ®¨ng ký. ViÖc ®¨ng ký quèc tÕ th­¬ng hiÖu sÏ cã hiÖu lùc ë c¸c quèc gia ®­îc chØ ®Þnh thªm kÓ tõ ngµy WIPO chÊp nhËn ®¬n ®¨ng ký më réng l·nh thæ b¶o hé. Mét lÇn n÷a, c¸c c¬ quan tiÕp nhËn ®¨ng ký ë c¸c quèc gia chØ ®Þnh thªm vÉn cã quyÒn tõ chèi b¶o hé th­¬ng hiÖu trªn l·nh thæ n­íc m×nh. i. Thêi h¹n hiÖu lùc §¨ng ký b¶o hé theo Tho¶ ­íc Madrid sÏ cã hiÖu lùc trong 10 n¨m ®Çu vµ sÏ ®­îc gia h¹n mçi lÇn 10 n¨m k. C¬ quan tiÕp nhËn ®¨ng ký ViÖc tiÕp nhËn ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc tÕ cã thÓ ®­îc giao cho mét hoÆc toµn bé c¸c quèc gia chØ ®Þnh ®èi víi mét sè hoÆc toµn bé hµng ho¸, dÞch vô. Tuy nhiªn, c¬ quan tiÕp nhËn ®¨ng ký ph¶i lµ thµnh viªn ®­îc phÐp cña quèc gia së t¹i cho phÐp ®¶m nhËn viÖc nµy theo tho¶ ­íc Madrid. Tªn vµ ®Þa chØ c¸c c¬ quan nµy ®­îc ghi trong v¨n b¶n cña WIPO. HiÖp ®Þnh nh÷ng khÝa c¹nh cña quyÒn së h÷u trÝ tuÖ liªn quan ®Õn th­¬ng m¹i ( TRIPS) cña WTO HiÖp ®Þnh TRIPS ®­îc th¶o luËn vµ th«ng qua ë vßng ®µm ph¸n Uruguay n¨m 1986-1994 lÇn ®Çu tiªn chÝnh thøc ®­a c¸c quy ®Þnh vÒ së h÷u trÝ tuÖ vµo hÖ thèng th­¬ng m¹i ®a ph­¬ng. HiÖp ®Þnh TRIPS ®· kh¼ng ®Þnh l¹i vµ më réng c¸c chuÈn mùc quy ®Þnh trong ®iÒu 02 §iÒu ­íc quèc tÕ c¬ b¶n vÒ së h÷u trÝ tuÖ, lµ C«ng ­íc Paris vµ C«ng ­íc Berne, lµm thay ®æi bé mÆt cña së h÷u trÝ tuÖ v× c¸c n­íc thµnh viªn WTO ph¶i ®iÒu chØnh ph¸p luËt cña hä ®Ó phï hîp víi hiÖp ®Þnh TRIPS. HiÖp ®Þnh nµy b¶o hé c¸c lÜnh vùc: b¶n quyÒn vµ c¸c quyÒn liªn quan; th­¬ng hiÖu, chØ dÉn ®Þa lý, kiÓu d¸ng c«ng nghiÖp, b»ng s¸ng chÕ, thiÕt kÕ bè trÝ m¹ch tÝch hîp, bÝ mËt kinh doanh, quyÒn chèng c¹nh tranh kh«ng lµnh m¹nh, gièng c©y trång míi. Nh÷ng quy ®Þnh vÒ th­¬ng hiÖu trong hiÖp ®Þnh nµy ®­îc nªu ë phÇn 2 tõ ®iÒu 15 ®Õn 21. VÒ khÝa c¹nh nµy, HiÖp ®Þnh nªu râ nh÷ng kiÓu dÊu hiÖu nµo thÝch hîp, ®ñ ®iÒu kiÖn ®Ó ®­îc b¶o vÖ nh­ nh÷ng th­¬ng hiÖu vµ nh÷ng quyÒn tèi thiÓu nµo mµ nh÷ng ng­êi së h÷u th­¬ng hiÖu ®­îc c«ng nhËn. Theo HiÖp ®Þnh nµy, nh÷ng th­¬ng hiÖu dÞch vô còng ph¶i ®­îc b¶o vÖ nh­ nh÷ng th­¬ng hiÖu hµng ho¸. Nh÷ng th­¬ng hiÖu næi tiÕng ë mçi quèc gia ph¶i ®­îc b¶o hé kÓ c¶ khi ch­a ®¨ng ký. C¸c quy ®Þnh cô thÓ cña HiÖp ®Þnh nµy vÒ th­¬ng hiÖu nh­ sau: a. §èi t­îng ®­îc b¶o hé BÊt cø dÊu hiÖu nµo hoÆc sù kÕt hîp c¸c dÊu hiÖu ®ã cã kh¶ n¨ng ph©n biÖt hµng ho¸ hoÆc dÞch vô cña mét doanh nghiÖp víi hµng ho¸ dÞch vô cïng lo¹i cña doanh nghiÖp kh¸c ®Òu ®­îc gäi lµ th­¬ng hiÖu. Nh÷ng dÊu hiÖu nh­ vËy cô thÓ lµ tªn riªng, nh÷ng ch÷, sè vµ c¸c biÓu t­îng, sù kÕt hîp mµu s¾c hoÆc sù kÕt hîp c¸c dÊu hiÖu nh­ vËy sÏ ®­îc ®¨ng ký nh­ lµ nh÷ng th­¬ng hiÖu. NÕu nh÷ng dÊu hiÖu kh«ng cã kh¶ n¨ng ph©n biÖt hµng ho¸ hoÆc dÞch vô liªn quan th× c¸c thµnh viªn ph¶i ®¨ng ký th«ng qua viÖc ph©n biÖt kh¶ n¨ng sö dông cña chóng. §iÒu kiÖn ®Ó c¸c thµnh viªn cã thÓ ®¨ng ký lµ nh÷ng dÊu hiÖu ®ã ph¶i ph©n biÖt ®­îc b»ng m¾t th­êng. C¸c doanh nghiÖp cã thÓ ®¨ng ký th­¬ng hiÖu tuú thuéc vµo viÖc sö dông. Tuy nhiªn, mét th­¬ng hiÖu ®­îc sö dông trong thùc tÕ kh«ng ph¶i lµ ®iÒu kiÖn ®Ó mét ng­êi ®¨ng ký b¶o hé. Doanh nghiÖp ®­îc phÐp nép ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu cã ý ®Þnh sö dông trong vßng 3 n¨m. TÝnh chÊt cña hµng ho¸ ë ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu kh«ng ®­îc trïng víi hµng ho¸ ®· nép ®¬n tr­íc ®ã. C¸c doanh nghiÖp sÏ c«ng bè th­¬ng hiÖu tr­íc khi hoÆc ngay sau khi ®­îc ®¨ng ký vµ ph¶i cã lý do hîp lý th× míi ®­îc b¸c ®¬n. C¸c doanh nghiÖp cã thÓ ®­îc t¹o ®iÒu kiÖn ®Ó ®¨ng ký m«t th­¬ng hiÖu ®· bÞ ph¶n ®èi. b. QuyÒn cña chñ së h÷u Chñ së h÷u th­¬ng hiÖu ®· ®¨ng ký cã quyÒn ng¨n c¶n tÊt c¶ bªn thø ba nµo sö dông nh÷ng dÊu hiÖu th­¬ng m¹i gièng hoÆc t­¬ng tù hµng ho¸, dÞch vô ®· ®­îc ®¨ng ký mµ viÖc sö dông nµy cã thÓ dÉn ®Õn nhÇm lÉn khi kh«ng ®­îc phÐp cña chñ së h÷u th­¬ng hiÖu. QuyÒn ®­îc m« t¶ trªn ®©y sÏ kh«ng x©m ph¹m ®Õn bÊt kú quyÒn lîi nµo ®· cã tõ tr­íc hay ¶nh h­ëng ®Õn kh¶ n¨ng mét thµnh viªn kh¸c cã quyÒn sö dông s¶n phÈm. §iÒu 6bis cña C«ng ­íc Paris (1967) sÏ ®­îc ¸p dông víi nh÷ng söa ®æi thÝch ®¸ng vÒ chi tiÕt ®èi víi dÞch vô. §Ó x¸c ®Þnh mét th­¬ng hiÖu cã næi tiÕng hay kh«ng, c¸c thµnh viªn ph¶i tÝnh ®Õn sù hiÓu biÕt cña ®«ng ®¶o c«ng chóng vÒ th­¬ng hiÖu trong khu vùc. c. Nh÷ng ngo¹i lÖ Cã thÓ ®Æt ra mét sè ngo¹i lÖ h¹n chÕ ®èi víi quyÒn ®­îc cÊp víi ®iÒu kiÖn kh«ng m©u thuÉn víi viÖc khai th¸c b×nh th­êng th­¬ng hiÖu hµng ho¸ vµ kh«ng ¶nh h­ëng bÊt hîp lý tíi quyÒn cña chñ së h÷u th­¬ng hiÖu. d. Thêi h¹n b¶o hé §¨ng ký ban ®Çu vµ mçi lÇn gia h¹n ®¨ng ký cña mét th­¬ng hiÖu sÏ diÔn ra trong kho¶ng thêi gian kh«ng Ýt h¬n 7 n¨m. Th­¬ng hiÖu cã thÓ ®­îc gia h¹n víi sè lÇn kh«ng giíi h¹n. e. Yªu cÇu sö dông NÕu ng­êi ®¨ng ký kh«ng sö dông th­¬ng hiÖu trong thêi gian Ýt nhÊt lµ 3 n¨m th× ®¨ng ký ®ã bÞ huû bá trõ phi ng­êi së h÷u th­¬ng hiÖu cã nh÷ng lý do biÖn minh x¸c ®¸ng cho viÖc kh«ng sö dông nµy. §ã ph¶i lµ nh÷ng lý do kh¸ch quan c¶n trë viÖc sö dông th­¬ng hiÖu ®ã nh­ quy ®Þnh h¹n chÕ nhËp khÈu hoÆc nh÷ng quy ®Þnh cña chÝnh phñ n­íc kh¸c ®èi víi hµng ho¸ hoÆc dÞch vô ®­îc b¶o vÖ b»ng th­¬ng hiÖu. Khi ng­êi së h÷u th­¬ng hiÖu ®ång ý, ng­êi kh¸c cã thÓ sö dông th­¬ng hiÖu ®ã nh»m môc ®Ých duy tr× viÖc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu. f. Nh÷ng yªu cÇu kh¸c Ng­êi ®· ®¨ng ký th­¬ng hiÖu ®­îc ®éc quyÒn sö dông th­¬ng hiÖu ®ã. Nh÷ng ng­êi kh¸c chØ ®­îc sö dông th­¬ng hiÖu nµy nÕu ®­îc ng­êi chñ së h÷u th­¬ng hiÖu chuyÓn nh­îng HiÖp ®Þnh khung vÒ hîp t¸c së h÷u trÝ tuÖ cña ASEAN NhËn thøc râ tÇm quan träng cña quyÒn së h÷u trÝ tuÖ trong th­¬ng m¹i còng nh­ ®Çu t­ gi÷a c¸c n­íc thµnh viªn ASEAN vµ tÇm quan träng cña sù hîp t¸c trong lÜnh vùc së h÷u trÝ tuÖ khu vùc, ngµy 15 th¸ng 12 n¨m 1995, t¹i B¨ng Cèc Th¸i Lan, ®¹i diÖn chÝnh phñ c¸c n­íc Brunei, In®«nªxia, Malaysia, Philippin, Singapore, Th¸i Lan vµ ViÖt Nam ®· ký HiÖp ®Þnh khung ASEAN vÒ hîp t¸c së h÷u trÝ tuÖ nh»m môc ®Ých thóc ®Èy mèi quan hÖ hîp t¸c chÆt chÏ trong lÜnh vùc së h÷u trÝ tuÖ vµ c¸c lÜnh vùc liªn quan ®Ó t¹o c¬ së v÷ng ch¾c cho tiÕn tr×nh ph¸t triÓn kinh tÕ khu vùc, t¹o nªn mét ASEAN phån thÞnh. Ph¹m vi hîp t¸c cña c¸c n­íc ASEAN trong lÜnh vùc b¶o hé së h÷u trÝ tuÖ kh«ng kÓ nh÷ng lÜnh vùc kh¸c gåm cã: b¶n quyÒn vµ c¸c quyÒn liªn quan, b»ng ph¸t minh s¸ng chÕ, th­¬ng hiÖu, kiÓu d¸ng c«ng nghiÖp, chØ dÉn ®Þa lý, bÝ mËt th«ng tin vµ s¬ ®å bè trÝ m¹ch tÝch hîp. C¸c ho¹t ®éng hîp t¸c theo HiÖp ®Þnh nµy nh»m môc ®Ých thóc ®Èy viÖc qu¶n lý hµnh chÝnh quyÒn së h÷u trÝ tuÖ gi÷a c¸c quèc gia ASEAN, ®Ó thóc ®Èy hîp t¸c ASEAN trong viÖc thùc hiÖn vµ b¶o hé së h÷u trÝ tuÖ vµ ®Ó khai th¸c kh¶ n¨ng thiÕt lËp hÖ thèng th­¬ng hiÖu, v¨n b»ng s¸ng chÕ ASEAN. §Ó ®¨ng ký b¶o hé th­¬ng hiÖu ë c¸c n­íc ASEAN, c¸c doanh nghiÖp cã thÓ ®iÒn vµo 2 mÉu ®¨ng ký (xem phô lôc 3,4). Trong mÉu ®¨ng ký khu vùc cã h­íng dÉn cô thÓ ®Ó gióp ng­êi ®¨ng ký dÔ dµng khi ®iÒn mÉu. 3.4. LuËt th­¬ng hiÖu cña c¸c quèc gia Th­¬ng hiÖu lµ mét m¶ng trong së h÷u trÝ tuÖ, së h÷u c«ng nghiÖp. HÇu hÕt c¸c quèc gia trªn thÕ giíi ®Òu cã luËt liªn quan ®Õn th­¬ng hiÖu vµ ®¨ng ký th­¬ng hiÖu. T¹i NhËt B¶n, bªn c¹nh c¸c luËt nh»m môc ®Ých b¶o hé së h÷u trÝ tuÖ nh­ LuËt v¨n b»ng s¸ng chÕ, LuËt thiÕt kÕ, LuËt b¶n quyÒn, LuËt chèng c¹nh tranh kh«ng lµnh m¹nh, LuËt vÒ s¬ ®å bè trÝ m¹ch tÝch hîp th× LuËt th­¬ng hiÖu còng cã tÇm quan träng lín gãp phÇn b¶o hé së h÷u trÝ tuÖ. T¹i ViÖt Nam ch­a cã mét v¨n b¶n ph¸p lý nµo dïng ch÷ “th­¬ng hiÖu” nh­ng th­¬ng hiÖu ®­îc hiÓu lµ nh·n hiÖu hµng ho¸, tªn th­¬ng m¹i cña tæ chøc, c¸ nh©n dïng trong ho¹t ®éng kinh doanh (th­¬ng hiÖu doanh nghiÖp) hay c¸c chØ dÉn ®Þa lý vµ tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸, chÝnh lµ c¸c ®èi t­îng cña së h÷u c«ng nghiÖp. Do ®ã nh÷ng v¨n b¶n ph¸p lý vÒ th­¬ng hiÖu còng lµ nh÷ng v¨n b¶n ph¸p lý vÒ së h÷u c«ng nghiÖp. §ã lµ nh÷ng v¨n b¶n sau : - NghÞ ®Þnh sè 31/CP (23.01.1981) vµ §iÒu lÖ vÒ s¸ng kiÕn c¶i tiÕn kü thuËt- hîp lý ho¸ s¶n xuÊt vµ s¸ng chÕ. NghÞ ®Þnh sè 197/H§BT (14.12.1982) vµ §iÒu lÖ vÒ nh·n hiÖu hµng ho¸ - Ph¸p lÖnh b¶o hé quyÒn së h÷u c«ng nghiÖp (11.2.1989) - NghÞ ®Þnh sè 84/H§BT (20.03.1990) vÒ viÖc söa ®æi, bæ sung §iÒu lÖ vÒ s¸ng kiÕn c¶i tiÕn kü thuËt- hîp lý ho¸ s¶n xuÊt vµ s¸ng chÕ, §iÒu lÖ vÒ nh·n hiÖu hµng ho¸, §iÒu lÖ vÒ gi¶i ph¸p h÷u Ých, §iÒu lÖ vÒ kiÓu d¸ng c«ng nghiÖp, §iÒu lÖ vÒ mua b¸n li-x¨ng - NghÞ ®Þnh sè 63/CP (24.10.1996) quy ®Þnh chi tiÕt vÒ së h÷u c«ng nghiÖp - NghÞ ®Þnh sè 12/1999/N§-CP (06.03.1999) vÒ xö ph¹t vi ph¹m hµnh chÝnh trong lÜnh vùc së h÷u c«ng nghiÖp - NghÞ ®Þnh sè 54/2000/N§-CP (03.10.2000) vÒ b¶o hé quyÒn së h÷u c«ng nghiÖp ®èi víi bÝ mËt kinh doanh, chØ dÉn ®Þa lý, tªn th­¬ng m¹i vµ b¶o hé quyÒn chèng c¹nh tranh kh«ng lµnh m¹nh liªn quan tíi së h÷u c«ng nghiÖp. - NghÞ ®Þnh sè 06/2001/N§-CP (01.02.2001) vÒ viÖc söa ®æi, bæ sung NghÞ ®Þnh 63/CP quy ®Þnh chi tiÕt vÒ së h÷u c«ng nghiÖp Ch­¬ng 2 Thùc tr¹ng x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trong xu thÕ héi nhËp hiÖn nay Kh¸i qu¸t thùc tr¹ng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y Thùc tr¹ng x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n NhËn thøc vÒ th­¬ng hiÖu cña nhµ doanh nghiÖp vµ nhµ qu¶n lý Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, khi ViÖt Nam héi nhËp víi kinh tÕ khu vùc vµ thÕ giíi, th­¬ng hiÖu ngµy cµng trë thµnh vÊn ®Ò nãng báng. Trªn c¸c ph­¬ng tiÖn th«ng tin ®¹i chóng, tÇm quan träng cña th­¬ng hiÖu, c¸c vô th­¬ng hiÖu ViÖt Nam bÞ ®¸nh c¾p ë n­íc ngoµi ®­îc ®Ò cËp ®Õn rÊt nhiÒu lÇn, ng­êi ng­êi, nhµ nhµ ®Òu nãi ®Õn th­¬ng hiÖu nh­ng nh÷ng ng­êi thùc sù hiÓu, nhËn thøc râ vÒ th­¬ng hiÖu kh«ng nhiÒu. Ngay c¶ ®èi víi c¸c nhµ doanh nghiÖp vµ nhµ qu¶n lý, th­¬ng hiÖu lµ mét trong sè nh÷ng vÊn ®Ò cèt lâi, quyÕt ®Þnh sù thµnh c«ng trong kinh doanh mµ hä ph¶i quan t©m, nh­ng nhËn thøc vÒ th­¬ng hiÖu vÉn ®ang lµ vÊn ®Ò míi cßn nhiÒu lóng tóng. HiÖn t¹i, c¸c nhµ doanh nghiÖp vµ nhµ qu¶n lý cã hai xu h­íng nhËn thøc vÒ vÊn ®Ò nµy. Mét sè ng­êi th× thê ¬ víi th­¬ng hiÖu, mét sè ng­êi th× qu¸ nãng véi, c¸i g× còng muèn g¾n th­¬ng hiÖu vµo mµ kh«ng quan t©m tíi cèt lâi ®Ó cã mét th­¬ng hiÖu m¹nh lµ b¶n th©n chÊt l­îng s¶n phÈm. Nh÷ng nhµ doanh nghiÖp ch­a nhËn thøc ®Çy ®ñ tÇm quan träng cña th­¬ng hiÖu, sù t¸c ®éng cña th­¬ng hiÖu tíi hiÖu qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp trong nÒn kinh tÕ më th× thê ¬ víi vÊn ®Ò nµy vµ cho r»ng ®µi b¸o chØ thæi phång qu¸ vÒ th­¬ng hiÖu, ®Æc biÖt ®èi víi mÆt hµng n«ng s¶n mang nhiÒu nÐt chung gi÷a c¸c vïng th× x©y dùng th­¬ng hiÖu lµ mét viÖc lµm v« Ých. Trong lÜnh vùc n«ng nghiÖp, x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng ho¸ lµ vÊn ®Ò míi mÎ kh«ng chØ ®èi víi doanh nghiÖp mµ ngay c¶ ®èi víi nhµ qu¶n lý. HÇu hÕt nh÷ng hiÓu biÕt vÒ vÊn ®Ò ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸ míi chØ dõng ë møc lµ thÊy cÇn thiÕt ph¶i ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸ ®Ó chèng hµng gi¶. NhiÒu doanh nghiÖp ch­a n¾m ch¾c vÒ thñ tôc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸: ®¨ng ký ë ®©u, c¸ch lµm nh­ thÕ nµo, cÇn tµi liÖu g×. §èi víi c¬ quan qu¶n lý, nhiÒu c¸n bé cßn tá ra lóng tóng, ch­a ph©n biÖt râ nh÷ng kh¸i niÖm vÒ nh·n hiÖu, nh·n m¸c, th­¬ng hiÖu. Theo kÕt qu¶ ®iÒu tra cña Côc KhuyÕn n«ng vµ khuyÕn l©m vÒ t×nh h×nh x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n cña 31 tØnh, thµnh phè phÝa B¾c vµ 13 tæng c«ng ty trùc thuéc Bé N«ng nghiÖp vµ Ph¸t triÓn n«ng th«n cho thÊy mét thùc tÕ ®¸ng lo ng¹i vÒ søc c¹nh tranh kÐm cña hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trªn ®­êng héi nhËp nÒn kinh tÕ thÕ giíi. Trong sè 31 tØnh, thµnh phè phÝa B¾c chØ cã 14 Së N«ng nghiÖp vµ Ph¸t triÓn n«ng th«n (NN&PTNT) cã b¸o c¸o vÒ néi dung ®iÒu tra, cßn l¹i 17 Së NN&PTNT kh«ng cã b¸o c¸o vÒ t×nh h×nh x©y dùng th­¬ng hiÖu cho hµng ho¸ n«ng s¶n. Trong sè 173 doanh nghiÖp Nhµ n­íc ho¹t ®éng kinh doanh trªn lÜnh vùc n«ng nghiÖp, gièng c©y trång, vËt nu«i, ph©n bãn, thuèc trõ s©u, thuèc thó y qua thèng kª t¹i 14 tØnh, thµnh phè th× míi chØ cã 37 doanh nghiÖp ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng ho¸. Tr¸i víi c¸c doanh nghiÖp Nhµ n­íc thuéc Së NN&PTNT qu¶n lý, hÇu hÕt c¸c doanh nghiÖp thuéc tæng c«ng ty ®· cã ý thøc nhÊt ®Þnh trong vÊn ®Ò kh¼ng ®Þnh th­¬ng hiÖu cña m×nh. KÕt qu¶ ®iÒu tra t¹i 11 tæng c«ng ty cho thÊy, cã 9 tæng c«ng ty gåm 277 doanh nghiÖp ®· x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng ho¸, trong ®ã cã 4 lo¹i hµng ho¸ ®· ®¨ng ký víi n­íc ngoµi. KÕt qu¶ nªu trªn ®· béc lé phÇn nµo sù l¬ lµ cña c¬ quan qu¶n lý t¹i c¸c ®Þa ph­¬ng trong viÖc tuyªn truyÒn vµ h­íng dÉn doanh nghiÖp t¹o dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n. Bé N«ng nghiÖp vµ Ph¸t triÓn n«ng th«n Xu h­íng thø hai lµ sù qu¸ sïng b¸i th­¬ng hiÖu mµ quªn ®i c¸i cèt lâi cña th­¬ng hiÖu m¹nh lµ b¶n th©n chÊt l­îng cña s¶n phÈm mang th­¬ng hiÖu ®ã. NhiÒu nhµ doanh nghiÖp cho r»ng cø ®¨ng ký th­¬ng hiÖu lµ b¸n ®­îc hµng mµ kh«ng cÇn ph¶i c¶i thiÖn chÊt l­îng hµng ho¸. NhiÒu ng­êi cßn nhÇm lÉn gi÷a nh·n hiÖu hµng ho¸ vµ nh·n hµng ho¸. Nh­ vËy, cho ®Õn nay, nhËn thøc vÒ th­¬ng hiÖu hµng ho¸ cña nhiÒu doanh nghiÖp, nhµ qu¶n lý trong lÜnh vùc n«ng nghiÖp nãi riªng, trong tÊt c¶ c¸c lÜnh vùc nãi chung cßn nhiÒu vÊn ®Ò ph¶i bµn c·i. §Ó cã thÓ x©y dùng vµ ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n trong xu thÕ héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ, cÇn ph¶i cã líp båi d­ìng, n©ng cao kiÕn thøc vÒ th­¬ng hiÖu cho nh÷ng ng­êi nµy v× hä ®ãng vai trß rÊt quan träng trong viÖc t¹o dùng danh tiÕng hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trªn th­¬ng tr­êng quèc tÕ. Thùc tr¹ng x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y Thùc tr¹ng x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y phÇn nµo lµ kÕt qu¶ cña nhËn thøc vÒ th­¬ng hiÖu cña c¸c doanh nghiÖp vµ nh÷ng nhµ qu¶n lý. Sau h¬n mét n¨m triÓn khai kÕ ho¹ch ®Èy m¹nh viÖc x©y dùng th­¬ng hiÖu, nh·n hiÖu hµng ho¸ n«ng l©m s¶n do Bé N«ng nghiÖp vµ Ph¸t triÓn n«ng th«n tæ chøc vµo th¸ng 8/2002 t¹i Hµ Néi, sè doanh nghiÖp x©y dùng ®­îc th­¬ng hiÖu hµng ho¸ n«ng s¶n trªn c¶ n­íc cßn qu¸ Ýt, nhiÒu doanh nghiÖp tá ra kÐm hiÓu biÕt vµ kh«ng mÆn mµ víi viÖc x©y dùng th­¬ng hiÖu cho hµng ho¸ cña m×nh. Sè l­îng doanh nghiÖp tham gia ®¨ng ký th­¬ng hiÖu (nh·n hiÖu, xuÊt xø hµng ho¸) trong n­íc kho¶ng 21%, ngoµi n­íc d­íi 2% g©y khã kh¨n cho c¸c c¬ quan qu¶n lý trong viÖc gi¸m s¸t, ng¨n chÆn hµng gi¶. Mét sè vËt t­ n«ng nghiÖp th­êng bÞ lîi dông lµm gi¶, lµm hµng kÐm chÊt l­îng nh­ gièng c©y trång, vËt nu«i, ph©n bãn, thuèc b¶o vÖ thùc vËt, thøc ¨n gia sóc ®· g©y cho ng­êi n«ng d©n nhiÒu thua thiÖt. N«ng s¶n ®­îc coi lµ thÕ m¹nh cña ViÖt Nam, chiÕm 1/4 tû träng kim ng¹ch xuÊt khÈu nh­ng cho ®Õn nay mÆt hµng nµy chñ yÕu xuÊt d­íi d¹ng th«, gi¸ trÞ xuÊt khÈu thÊp. Gi¸ cµ phª ViÖt Nam suy gi¶m kh«ng chØ b¾t nguån tõ nguyªn liÖu d­ thõa mµ chñ yÕu do ch­a cã th­¬ng hiÖu. Theo nhËn ®Þnh cña c¸c c«ng ty cµ phª trªn thÕ giíi, chÊt l­îng cµ phª ViÖt Nam kh«ng thua kÐm Brazil nh­ng v× kh«ng cã th­¬ng hiÖu nªn gi¸ kh«ng thÓ b»ng hµng cña Brazil. NhiÒu mÆt hµng n«ng s¶n ViÖt Nam xuÊt ra n­íc ngoµi ®øng thø hai, thø ba vÒ s¶n l­îng trªn thÕ giíi nh­ng ®Õn nay ch­a cã tªn tuæi, khi xuÊt khÈu ®Òu ph¶i sö dông th­¬ng hiÖu n­íc ngoµi. G¹o ViÖt Nam mçi n¨m xuÊt khÈu kho¶ng 4 triÖu tÊn, ®øng thø hai thÕ giíi nh­ng l¹i ®­îc b¸n trªn thÞ tr­êng víi th­¬ng hiÖu g¹o Th¸i Lan. X©y dùng mét th­¬ng hiÖu n«ng s¶n m¹nh kh«ng ph¶i lµ dÔ, cã khi cÇn ph¶i chi phÝ tíi hµng tr¨m thËm chÝ hµng triÖu USD ®Ó qu¶ng b¸ th­¬ng hiÖu. C¸c n«ng s¶n ViÖt Nam kh«ng Ýt lo¹i ®· cã th­¬ng hiÖu næi tiÕng tõ hµng chôc n¨m nh­ng do thiÕu ý thøc b¶o vÖ nªn ®· bÞ mét sè h·ng n­íc ngoµi ®¨ng ký mÊt. Nh÷ng s¶n phÈm ®· bÞ mÊt th­¬ng hiÖu ph¶i kÓ ®Õn ®ã lµ trµ Rång Vµng cña Tæng c«ng ty chÌ ViÖt Nam, Vinatea kh«ng nh÷ng mÊt th­¬ng hiÖu mµ cßn mÊt c¶ thÞ tr­êng Nga. Th­¬ng hiÖu cµ phª Trung Nguyªn khi chuÈn bÞ vµo kinh doanh ë Mü th× còng bÞ c«ng ty Rice Field Corp cña Mü ®¨ng ký mÊt nh·n hiÖu Trung Nguyªn. GÇn ®©y, s¶n phÈm cña c«ng ty n­íc m¾m Phó Quèc H­ng Thµnh xuÊt khÈu sang Ph¸p, Mü còng gÆp n­íc m¾m “Phó Quèc” nh·n hiÖu Th¸i Lan ®­îc bµy b¸n rÊt nhiÒu. Tr­íc khi Vifon ViÖt Nam sang Mü, mét c«ng ty cña NhËt B¶n lµ Acecook Kabushiki Kaisha ®· nép ®¬n ®¨ng ký hai nh·n hiÖu “Vifon” vµ “Vifon Acecook” t¹i Mü. C¬ quan S¸ng chÕ Th­¬ng hiÖu hµng ho¸ cña Mü (USPTO) ®· cÊp c¸c v¨n b»ng b¶o hé ®éc quyÒn cho hai th­¬ng hiÖu nµy. V× thÕ, khi c«ng ty Vifon ViÖt Nam nép ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu cña m×nh t¹i USPTO th× ®· bÞ tõ chèi v× ®Ö ®¬n chËm. HiÖn t­îng qu¶ thanh long, h¹t ®iÒu cña ta ghi tªn mét th­¬ng hiÖu cña Trung Quèc ®­îc bµy b¸n c«ng khai ë mét sè siªu thÞ Singapore, Malaysia... lµ kh¸ phæ biÕn. Nh­ vËy, mÆc dï Bé N«ng nghiÖp vµ Ph¸t triÓn n«ng th«n ®· rÊt quan t©m ®Õn viÖc x©y dùng vµ qu¶ng b¸ th­¬ng hiÖu nh­ng do nh÷ng h¹n chÕ vÒ nhËn thøc vµ tµi chÝnh mµ viÖc x©y dùng th­¬ng hiÖu n«ng s¶n ViÖt Nam ch­a ®¹t ®­îc kÕt qu¶ cao. Bªn c¹nh mét sè doanh nghiÖp x©y dùng thµnh c«ng th­¬ng hiÖu, nhiÒu doanh nghiÖp vÉn bÞ mÊt th­¬ng hiÖu oan uæng ë n­íc ngoµi mµ kh«ng biÕt lµm thÕ nµo ®Ó lÊy l¹i. Thùc tr¹ng ®¨ng ký th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n 1.2.1. Nhãm mÆt hµng n«ng s¶n ph©n theo tho¶ ­íc Ni-x¬ C¸c mÆt hµng ®­îc coi lµ hµng n«ng s¶n ®­îc liÖt kª tõ ch­¬ng 1 ®Õn ch­¬ng 24 cña biÓu thuÕ HS vµ mét vµi mÆt hµng kh¸c. Cßn theo tho¶ ­íc Ni-x¬ vÒ ph©n lo¹i quèc tÕ vÒ hµng ho¸ dÞch vô dïng ®Ó ®¨ng ký nh·n hiÖu hµng ho¸ ký ngµy 15.6.1957 ®­îc söa ®æi t¹i Stèckh«m ngµy 14.7.1967 vµ t¹i Gi¬nev¬ ngµy 13.5.1977 vµ ®­îc bæ sung t¹i Gi¬nev¬ ngµy 28.9.1979 th× hµng n«ng s¶n chñ yÕu ®­îc xÕp vµo nhãm 29, 30, 31 cô thÓ nh­ sau: Nhãm 29 gåm: thÞt, c¸, gia cÇm vµ thó s¨n; chÊt chiÕt ra tõ thÞt; rau, qu¶ ®­îc b¶o qu¶n, ph¬i kh« hoÆc nÊu chÝn; n­íc qu¶ nÊu ®«ng, møt, n­íc qu¶; trøng s÷a vµ c¸c s¶n phÈm lµm tõ s÷a; dÇu thùc vËt vµ mì ¨n; Trong ®ã cã chó thÝch: Nhãm nµy chñ yÕu gåm thùc phÈm cã nguån gèc ®éng vËt còng nh­ rau vµ c¸c s¶n phÈm trong v­ên cã thÓ ¨n ®­îc, ®· ®­îc chÕ biÕn ®Ó tiªu dïng hoÆc b¶o qu¶n. Nhãm nµy ®Æc biÖt gåm c¶ ®å uèng cã s÷a (s÷a lµ chñ yÕu) Trong nhãm nµy ®Æc biÖt kh«ng chøa: §éng vËt sèng (nhãm 31); Mét sè thùc phÈm gèc thùc vËt; Thùc phÈm dµnh cho trÎ em s¬ sinh (nhãm 5); §å ¨n kiªng dïng cho ch÷a bÖnh (nhãm 5); Trøng Êp (nhãm 3); Thøc ¨n cho ®éng vËt (nhãm 31); N­íc xèt xa l¸t. Nhãm 30: gåm cµ phª, chÌ, ca cao, ®­êng, g¹o, bét s¾n, bét cä, chÊt thay thÕ cµ phª; bét vµ s¶n ph¶m lµm tõ bét ngò cèc, b¸nh m×, b¸nh, møt, kÑo, kem; mËt ong, n­íc mËt ®­êng; men, bét në; muèi, t­¬ng h¹t c¶i; dÊm vµ n­íc sèt; gia vÞ; kem l¹nh. Trong ®ã cã chó thÝch: Nhãm nµy chñ yÕu gåm c¸c lo¹i thùc phÈm gèc thùc vËt ®· chÕ biÕn ®Ó tiªu dïng hoÆc b¶o qu¶n nh­ c¸c gia vÞ ®Ó c¶i thiÖn h­¬ng vÞ s¶n phÈm. Nhãm nµy ®Æc biÖt gåm cã: - §å uèng chÕ trªn c¬ së cµ phª, ca cao hoÆc s« c« la; - Ngò cèc ®· chÕ biÕn lµm thøc ¨n cho ng­êi (vÝ dô sîi miÕn lµm tõ yÕn m¹ch hoÆc tõ c¸c lo¹i h¹t cèc kh¸c). Trong nhãm nµy ®Æc biÖt kh«ng chøa: Mét sè thùc phÈm gèc thùc vËt Mu._.éi mua, b¸n (xóc tiÕn xuÊt khÈu) vµ cung øng dÞch vô bao gåm c¸c ho¹t ®éng: th«ng tin th­¬ng m¹i -nghiªn cøu thÞ tr­êng, tæ chøc tham gia c¸c ®oµn kh¶o s¸t thÞ tr­êng n­íc ngoµi, tæ chøc cho c¸c ®oµn th­¬ng nh©n n­íc ngoµi vµo kh¶o s¸t thÞ tr­êng ViÖt Nam, ®¹i diÖn th­¬ng m¹i ho¹t ®éng xóc tiÕn th­¬ng m¹i t¹i n­íc ngoµi, tæ chøc c¸c ho¹t ®éng qu¶ng c¸o, tuyªn truyÒn, triÓn l·m, khuyÕn m¹i hµng ho¸ vµ dÞch vô. Th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam sÏ kh«ng thÓ ®­îc nhiÒu kh¸ch hµng n­íc ngoµi biÕt ®Õn còng nh­ kh«ng thÓ næi tiÕng nÕu kh«ng cã chÝnh s¸ch xóc tiÕn th­¬ng m¹i quèc tÕ tèt. §©y lµ vÊn ®Ò mµ c¶ nhµ qu¶n lý vÜ m« lÉn nhµ doanh nghiÖp ®Òu ph¶i quan t©m. Hä ph¶i phèi hîp víi nhau ®Ó x¸c ®Þnh thÞ tr­êng, phong tôc, tËp qu¸n tiªu dïng, së thÝch, niÒm tin, møc ®é thanh to¸n, c¸c yªu cÇu cña thÞ tr­êng, hÖ thèng ph©n phèi, quy chÕ nhËp khÈu- nhÊt lµ ®èi víi hµng t­¬i sèng ®Ó quyÕt ®Þnh nh÷ng ph­¬ng thøc xóc tiÕn th­¬ng m¹i thÝch hîp. Ch¼ng h¹n nh­ NhËt B¶n lµ n­íc nhËp khÈu n«ng s¶n lín nhÊt thÕ giíi, n¨m 2003 NhËt ®· bæ sung thªm 118 mÆt hµng n«ng s¶n trong ®ã cã rau vµ tr¸i c©y nhiÖt ®íi vµo hÖ thèng thuÕ quan phæ cËp (GSP) vµ gi¶m thuÕ GSP víi kho¶ng 60 mÆt hµng. §©y lµ mét thÞ tr­êng tiÒm n¨ng mµ c¸c doanh nghiÖp kinh doanh n«ng s¶n n­íc ta nªn tiÕn hµnh xóc tiÕn th­¬ng m¹i. §Ó lµm ®­îc ®iÒu ®ã tr­íc hÕt c¸c doanh nghiÖp cÇn t×m hiÓu ®Æc ®iÓm vÒ nhu cÇu vµ thÞ hiÕu cña ng­êi tiªu dïng NhËt B¶n. §ã lµ nh÷ng ng­êi ®ái hái cao vÒ chÊt l­îng, ®é bÒn, ®é tin cËy vµ sù tiÖn dông cña s¶n phÈm. Ng­êi NhËt chuéng sù ®a d¹ng cña s¶n phÈm vµ hä cã ý thøc sinh th¸i còng nh­ b¶o vÖ m«i tr­êng cao, c¸c s¶n phÈm dïng mét lÇn ngµy cµng Ýt ®­îc yªu thÝch h¬n. V× vËy khi tiÕn hµnh qu¶ng b¸ th­¬ng hiÖu, tæ chøc c¸c héi chî ë ®©y c¸c doanh nghiÖp cÇn chó ý ®Ò cËp ®Õn nh÷ng yÕu tè nµy ®i kÌm c¸c s¶n phÈm. Nh÷ng gi¶i ph¸p tæ chøc vµ qu¶n lý th­¬ng m¹i N©ng cao nhËn thøc cña c¸c c¬ quan qu¶n lý Nhµ n­íc, c¸c doanh nghiÖp vÒ x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam Nh­ chóng ta ®· biÕt, nhËn thøc sÏ quyÕt ®Þnh hµnh ®éng cña con ng­êi, cã nhËn thøc ®óng th× míi hµnh ®éng ®óng ®­îc. V× vËy muèn x©y dùng th­¬ng hiÖu nãi chung, th­¬ng hiÖu cho hµng n«ng s¶n nãi riªng, cÇn ph¶i n©ng cao nhËn thøc cña c¸c c¬ quan qu¶n lý nhµ n­íc, c¸c doanh nghiÖp vÒ vÊn ®Ò nµy. Sù hiÓu biÕt ®Çy ®ñ vÒ b¶o hé th­¬ng hiÖu sÏ thóc ®Èy viÖc t¹o ra vµ b¶o hé kÞp thêi c¸c th­¬ng hiÖu. NÕu kh«ng cã nhËn thøc ®Çy ®ñ vÒ th­¬ng hiÖu, c¸c c¬ quan qu¶n lý kh«ng thÓ h­íng dÉn, gióp ®ì c¸c doanh nghiÖp, kh«ng thÓ b¶o vÖ th­¬ng hiÖu cña doanh nghiÖp khái bÞ lµm gi¶ cßn c¸c doanh nghiÖp kh«ng nh÷ng kh«ng b¶o vÖ ®­îc hµng ho¸ cña m×nh mµ cã khi cßn v« t×nh vi ph¹m quyÒn së h÷u c«ng nghiÖp. Ch¼ng h¹n nh­ c¬ së s¶n xuÊt ®· sö dông tr­íc c¸c nh·n hiÖu hµng ho¸ nh­ng kh«ng x¸c lËp quyÒn së h÷u c«ng nghiÖp cho m×nh dÉn ®Õn t×nh tr¹ng ng­êi sö dông sau l¹i ®¨ng ký b¶o hé tr­íc (theo nguyªn t¾c nép ®¬n ®Çu tiªn- ®iÒu 16 N§63/CP) hoÆc cã tr­êng hîp ng­êi sö dông nh·n hiÖu hµng ho¸, kiÓu d¸ng c«ng nghiÖp nh­ng kh«ng biÕt m×nh ®· trïng hoÆc t­¬ng tù nh·n hiÖu hµng ho¸, kiÓu d¸ng c«ng nghiÖp cña ng­êi kh¸c. §Ó n©ng cao nhËn thøc cña c¸c c¬ quan qu¶n lý, c¸c doanh nghiÖp vÒ x©y dùng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n cÇn ph¶i: - Tæ chøc c¸c líp tËp huÊn, héi nghÞ vÒ th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n cho c¸c doanh nghiÖp vµ c¬ quan qu¶n lý hµng n¨m. T¹o ®iÒu kiÖn cho c¸c c¸n bé qu¶n lý th­¬ng hiÖu tham dù c¸c kho¸ häc, héi th¶o ng¾n ngµy t¹i n­íc ngoµi. - Ph¸t hµnh c¸c v¨n b¶n ph¸p quy d­íi d¹ng th«ng tin chuyªn ®Ò, s¸ch hái ®¸p phæ biÕn réng r·i ®Õn c¸c c¬ quan, ®¬n vÞ, doanh nghiÖp. - Th«ng qua c¸c ph­¬ng tiÖn th«ng tin ®¹i chóng nh­ b¸o, ®µi truyÒn h×nh, tËp san th«ng tin tuyªn truyÒn phæ biÕn chÝnh s¸ch, ph¸p luËt vÒ së h÷u c«ng nghiÖp. - Tæ chøc c¸c héi thi s¸ng t¹o, thiÕt kÕ th­¬ng hiÖu vµ cã quy ®Þnh râ th­¬ng hiÖu ph¶i cã kh¶ n¨ng b¶o hé. §¬n gi¶n ho¸ ph­¬ng thøc tæ chøc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu ViÖc b¶o hé th­¬ng hiÖu hµng ho¸ trong thêi ®¹i toµn cÇu ho¸ hiÖn nay ngµy cµng quan träng vµ cµng mang tÝnh quèc tÕ cao nªn viÖc t¹o ra sù ®¬n gi¶n vÒ thñ tôc, Ýt tèn kÐm vÒ kinh phÝ vµ hiÖu qu¶ cao trong viÖc x¸c lËp quyÒn ®èi víi th­¬ng hiÖu hµng ho¸ trong n­íc vµ ra n­íc ngoµi lµ tÊt yÕu. Thùc tiÔn vÒ viÖc thùc hiÖn c¸c thñ tôc trong viÖc nép §¬n yªu cÇu b¶o hé nh·n hiÖu hµng ho¸ t¹i ViÖt Nam vµ ra n­íc ngoµi cßn nhiÒu thiÕu sãt trong giai ®o¹n h×nh thøc vµ ®¹t hiÖu qu¶ thÊp trong giai ®o¹n néi dung. Cã tíi h¬n 60% Thñ tôc ®¨ng ký b¶o hé nh·n hiÖu, TrÇn H÷u Nam, Côc Së h÷u trÝ tuÖ sè ®¬n kh«ng ®­îc chÊp nhËn hîp lÖ vÒ h×nh thøc ®óng thêi h¹n v× cã thiÕu sãt, ng­êi nép ®¬n ch­a ®­îc h­íng dÉn ®Çy ®ñ vÒ thñ tôc vµ do ®ã ¶nh h­ëng ®Õn ngµy nép ®¬n hîp lÖ vµ thêi h¹n xÐt nghiÖm néi dung ®ång thêi kÕt qu¶ cña ®¬n còng sÏ bÞ ¶nh h­ëng vµ bÞ kÐo dµi b»ng mét thêi h¹n t­¬ng øng. V× vËy, ®Ó ®­îc th«ng qua ®¨ng ký b¶o hé nh·n hiÖu, c¸c doanh nghiÖp ph¶i mÊt nhiÒu thêi gian vµ nhiÒu lÇn ®i l¹i. §Ó ®¬n gi¶n ho¸ ph­¬ng thøc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu, Côc Së h÷u trÝ tuÖ nªn thuª mét c«ng ty tin häc viÕt phÇn mÒm ®¨ng ký, tæ chøc ®¨ng ký qua m¹ng. Khi c¸c doanh nghiÖp muèn nép ®¬n ®¨ng ký th­¬ng hiÖu, hä tù khai vµo mÉu trªn m¹ng, nÕu nh÷ng th­¬ng hiÖu hä ®Þnh ®¨ng ký trïng hoÆc cã bÊt cø sai sãt nµo vÒ mÆt h×nh thøc th× m¸y kh«ng chÊp nhËn. Nh­ thÕ c¸c doanh nghiÖp sÏ kh«ng ph¶i tèn nhiÒu thêi gian cho viÖc xÐt nghiÖm h×nh thøc vµ Côc së h÷u trÝ tuÖ còng nhµn h¬n. Nh÷ng kiÕn nghÞ vµ ®Õ xuÊt KiÕn nghÞ ®èi víi nhµ n­íc CÇn sím x©y dùng vµ hoµn thiÖn Bé luËt th­¬ng hiÖu riªng X©y dùng luËt th­¬ng hiÖu riªng sÏ n©ng cao nhËn thøc cña ng­êi d©n vÒ th­¬ng hiÖu. Bëi v× khi ®· n¾m v÷ng ®­îc luËt trong n­íc ý thøc x©y dùng vµ b¶o vÖ cña nhµ s¶n xuÊt vµ ng­êi tiªu dïng sÏ ®­îc n©ng cao, c¸c doanh nghiÖp xuÊt khÈu sÏ khái bì ngì khi gÆp ph¶i c¸c tranh chÊp vÒ th­¬ng hiÖu ë n­íc ngoµi. Trªn c¬ së luËt th­¬ng hiÖu, ChÝnh phñ ®­a ra nh÷ng v¨n b¶n h­íng dÉn thèng nhÊt, tr¸nh nh÷ng m©u thuÉn gi÷a nghÞ ®Þnh 13/2001/N§-CP vµ nghÞ ®Þnh 63/N§-CP nh­ ®· nªu ë ch­¬ng 2. HiÖn nay, luËt ®iÒu chØnh c¸c ®èi t­îng thuéc quyÒn së h÷u trÝ tuÖ cña ViÖt Nam ®­îc gép trong mét phÇn cña LuËt D©n sù, c¸c v¨n b¶n d­íi luËt còng ®­îc ban hµnh ®Ó ®iÒu chØnh tÊt c¶ c¸c ®èi t­îng thuéc quyÒn së h÷u trÝ tuÖ nh­ nh·n hiÖu hµng ho¸, tªn xuÊt xø, bÝ mËt th­¬ng m¹i, b»ng s¸ng chÕ, thiÕt kÕ, gièng c©y míi...víi tªn gäi chung lµ“së h÷u c«ng nghiÖp”. Tõ ®ã c¸c v¨n b¶n ph¸p lý còng ®­a ra c¸c quy ph¹m ph¸p luËt ®iÒu chØnh chung cho “së h÷u c«ng nghiÖp” vµ “nh·n hiÖu” khiÕn cho ng­êi ®äc c¶m thÊy rÊt m¬ hå v× c¸c thñ tôc vÒ ®¨ng ký, thêi gian b¶o hé, ng­êi nép ®¬n, quyÒn ­u tiªn, quyÒn nép ®¬n cña c¸c ®èi t­îng lµ kh«ng thÓ gièng nhau. §©y lµ nguyªn nh©n khiÕn cho ®iÒu luËt khã ®i vµo cuéc sèng khiÕn ng­êi d©n c¶m thÊy ®¨ng ký th­¬ng hiÖu cho hµng ho¸ lµ vÊn ®Ò phøc t¹p, khã kh¨n. Th­¬ng m¹i ngµy cµng ph¸t triÓn th× vai trß cña th­¬ng hiÖu ngµy cµng quan träng ®Æc biÖt ®èi víi n«ng s¶n, mét mÆt hµng chñ lùc cña n­íc ta. ChÝnh phñ cÇn x©y dùng mét luËt th­¬ng hiÖu c¬ b¶n cã tÝnh tíi c¸c thay ®æi vÒ mÆt kinh tÕ, x· héi h­íng tíi hÖ thèng luËt cã tÝnh c¶ viÖc sö dông th­¬ng hiÖu trªn internet. §©y lµ c«ng viÖc mµ cã n­íc trªn thÕ giíi ®· ®i tr­íc chóng ta h¬n 100 n¨m. T¹o m«i tr­êng kinh doanh vµ c¹nh tranh lµnh m¹nh, b×nh ®¼ng cho c¸c doanh nghiÖp. ChÝnh phñ kh«ng nªn dïng ng©n s¸ch Nhµ n­íc ®Ó bao cÊp hoµn toµn trong viÖc x©y dùng th­¬ng hiÖu cho doanh nghiÖp v× sè doanh nghiÖp cña chóng ta rÊt nhiÒu mµ nªn t¹o m«i tr­êng kinh doanh b×nh ®¼ng cho mäi thµnh phÇn kinh tÕ, cã chÝnh s¸ch t¹o ®iÒu kiÖn ®Ó doanh nghiÖp tù x©y dùng th­¬ng hiÖu. C¸c chÝnh s¸ch nµy bao gåm chÝnh s¸ch vÒ ph¸p lý ®¶m b¶o hÖ thèng ph¸p luËt minh b¹ch, cã hiÖu lùc trong ®¨ng ký vµ xö lý tranh chÊp, b¶o hé quyÒn sö dông th­¬ng hiÖu; chÝnh s¸ch hç trî tµi chÝnh nh­ cho nh÷ng doanh nghiÖp cã nhËn thøc ®óng ®¾n vÒ th­¬ng hiÖu, cã chiÕn l­îc x©y dùng th­¬ng hiÖu kh¶ thi vay vèn ­u ®·i víi l·i suÊt thÊp; chÝnh s¸ch gióp doanh nghiÖp qu¶ng b¸ th­¬ng hiÖu kh«ng chØ t¹i thÞ tr­êng trong n­íc mµ ë c¶ thÞ tr­êng n­íc ngoµi. N«ng s¶n lµ mÆt hµng cã tÝnh ®Æc thï, dÔ më réng quy m« ra c¸c vïng l©n cËn, dÔ b¾t ch­íc mµ ý thøc vÒ th­¬ng hiÖu cña ng­êi n«ng d©n cßn thÊp. V× vËy, nhµ n­íc cÇn tæ chøc tuyªn truyÒn ®Õn c¸c vïng n«ng th«n, tæ chøc c¸c líp häc miÔn phÝ, n©ng cao nhËn thøc cña hä vÒ th­¬ng hiÖu. C¸c vÊn ®Ò vÒ th­¬ng hiÖu còng nªn ®­îc ®­a vµo c¸c tr­êng ®¹i häc, ®Ó nh÷ng chñ nh©n t­¬ng lai cña ®Êt n­íc cã nhËn thøc ®óng ®¾n vÒ vÊn ®Ò nµy, gãp phÇn x©y dùng th­¬ng hiÖu ViÖt Nam v÷ng m¹nh. Cã nh­ vËy th× míi tr¸nh ®­îc viÖc x©m ph¹m th­¬ng hiÖu mét c¸ch v« ý. 3.1.3. X©y dùng trung t©m th«ng tin t­ vÊn vÒ th­¬ng hiÖu §Ó giíi doanh nghiÖp cã thÓ n¾m b¾t ®­îc c¸c qui ®Þnh cña luËt ph¸p quèc tÕ còng nh­ ë riªng tõng thÞ tr­êng xuÊt khÈu th× vai trß phæ biÕn, tuyªn truyÒn vµ tËp huÊn cña c¸c c¬ quan ph¸p luËt vµ c¸c c¬ quan chøc n¨ng kh¸c lµ v« cïng cÇn thiÕt. ViÖc hµng lo¹t c¸c th­¬ng hiÖu ViÖt Nam bÞ ®¸nh c¾p trong thêi gian qua cho thÊy c¸c doanh nghiÖp n­íc ta ch­a s½n sµng héi nhËp, ch­a trang bÞ cho m×nh kiÕn thøc c¬ b¶n vÒ luËt ph¸p quèc tÕ còng nh­ ch­a ®­îc sù hç trî kÞp thêi tõ phÝa nhµ n­íc. Khi hiÖp ®Þnh th­¬ng m¹i míi trong qu¸ tr×nh ®µm ph¸n th× c¸c c«ng ty cña Mü ®· tranh thñ ®¨ng ký tr­íc c¸c th­¬ng hiÖu cña ViÖt Nam, ®Ó tr¸nh nh÷ng sù viÖc t­¬ng tù cã thÓ x¶y ra th× viÖc phæ biÕn c¸c qui ®Þnh vÒ th­¬ng hiÖu hay nh÷ng ®èi t­îng thuéc së h÷u trÝ tuÖ kh¸c cÇn ph¶i ®­îc tiÕn hµnh kÞp thêi, s©u réng trong giíi doanh nghiÖp. ViÖc thµnh lËp trung t©m nh­ trªn sÏ ph©n ®Þnh râ rµng c¸c c«ng viÖc cÇn lµm, vai trß cña tæ chøc cô thÓ h¬n vµ ®¸p øng kÞp thêi nh÷ng ng­êi cã nhu cÇu t×m hiÓu mét c¸ch thuËn lîi h¬n. Chøc n¨ng chÝnh cña trung t©m t­ vÊn vÒ th­¬ng hiÖu nh­ sau: - Cung cÊp th«ng tin, hç trî viÖc lµm thñ tôc ®¨ng ký th­¬ng hiÖu quèc tÕ. Vai trß nµy khiÕn trung t©m cã ®Æc ®iÓm nh­ mét v¨n phßng t­ vÊn ph¸p luËt gióp c¸c doanh nghiÖp chuÈn bÞ c¸c giÊy tê cÇn thiÕt cho mét hå s¬ xin ®¨ng ký còng nh­ nh÷ng hç trî vÒ mÆt ng«n ng÷, c¸c c«ng viÖc cÇn ®¸p øng trong suèt qui tr×nh ®¨ng ký hay khi cã nh÷ng tranh chÊp x¶y ra. Víi sù tån t¹i cña tæ chøc nh­ vËy sÏ lo¹i bá ®­îc t©m lý e ng¹i cña c¸c doanh nghiÖp cho r»ng thñ tôc ®¨ng ký quèc tÕ lµ rÊt phøc t¹p, phiÒn hµ vµ tèn kÐm. Bªn c¹nh ®ã, cÇn ®Æt ra môc tiªu cho tæ chøc n©ng cao nhËn thøc cña doanh nghiÖp vÒ tÇm quan träng cña th­¬ng hiÖu, t¹o mäi thãi quen cho tÊt c¶ c¸c doanh nghiªp ph¶i ®¨ng ký th­¬ng hiÖu nh­ lµ xin cÊp giÊy phÐp kinh doanh khi b¾t ®Çu cã ý ®Þnh ®Çu t­, g©y dùng mét nh·n hiÖu, mÆt hµng nµo ®ã. - Thø hai lµ chøc n¨ng vÒ x©y dùng th­¬ng hiÖu. KÝch thÝch nhu cÇu x©y dùng th­¬ng hiÖu, n©ng cao quyÕt t©m vµ møc ®é ®Çu t­ cho th­¬ng hiÖu; huÊn luyÖn vµ gióp doanh nghiÖp biÕt c¸ch x©y dùng vµ ®Çu t­ cã hiÖu qu¶ cho th­¬ng hiÖu. ViÖc x©y dùng th­¬ng hiÖu ®ßi hái ph¶i cã kiÕn thøc chuyªn m«n cao vÒ marketing còng nh­ sù am hiÓu vÒ ®Æc ®iÓm nhu cÇu cña c¸c thÞ tr­êng kh¸c nhau, tõ c¸ch thøc tiÕp cËn, thu thËp th«ng tin tíi thiÕt kÕ th­¬ng hiÖu, råi c¸c ch­¬ng tr×nh qu¶ng b¸ th­¬ng hiÖu..., sù yÕu kÐm vÒ vèn kiÕn thøc vµ kinh nghiÖm nãi trªn kh«ng chØ riªng ë khèi doanh nghiÖp mµ c¶ ë c¸c c¬ quan hç trî xóc tiÕn th­¬ng m¹i. V× vËy cÇn ph¶i cã tæ chøc nghiªn cøu s©u vµ cã chuyªn m«n riªng. HiÖn nay, ë n­íc ta còng ®· cã c¸c c«ng ty t­ vÊn vÒ x©y dùng th­¬ng hiÖu nh­ng ®©y lµ lo¹i h×nh kinh doanh míi cho nªn sÏ kh«ng thÓ tr¸nh khái viÖc thiÕu kinh nghiÖm hay tÝnh chuyªn nghiÖp trong khi ®ã thuª mét c«ng ty t­ vÊn n­íc ngoµi th× v­ît qu¸ kh¶ n¨ng tµi chÝnh cña c¸c doanh nghiÖp. 3.1.4. §iÒu chØnh quy ®Þnh vÒ h¹n chÕ chi phÝ qu¶ng c¸o HiÖn nay c¸c doanh nghiÖp ®Òu cho r»ng viÖc nhµ n­íc chØ cho phÐp c¸c doanh nghiÖp ®Çu t­ 5- 7% doanh thu cho chi phÝ qu¶ng c¸o tiÕp thÞ s¶n phÈm lµ mét yÕu tè c¶n trë kh¶ n¨ng ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu cña c«ng ty. Ngo¹i trõ c¸c s¶n phÈm ®Æc chñng th× hÇu hÕt c¸c c«ng ty ®Òu ph¶i ®Çu t­ cho qu¶ng c¸o tiÕp thÞ khi muèn giíi thiÖu s¶n phÈm tíi ng­êi tiªu dïng. C¸c mÆt hµng xuÊt khÈu míi cña ViÖt Nam sÏ rÊt khã ®­îc ng­êi tiªu dïng biÕt tíi khi mµ chi phÝ ®Çu t­ ®Ó qu¶ng c¸o tiÕp thÞ mÆt hµng chØ b»ng 5-7% doanh thu trong khi ®èi thñ c¹nh tranh l¹i lµ c¸c h·ng n­íc ngoµi cã thÓ ®Çu t­ tíi 40% cho qu¶ng c¸o th­¬ng hiÖu, ®Ó phñ trµn ngËp th«ng tin vÒ hµng ho¸ trªn thÞ tr­êng. Mçi mÆt hµng cã nh÷ng ®Æc ®iÓm kh¸c nhau, trong mét chu kú sèng cña mét s¶n phÈm c¸c ho¹t ®éng vÒ khuyÕch tr­¬ng th­¬ng hiÖu còng ®ßi hái qui m« vµ tÇn suÊt kh¸c nhau v× vËy viÖc cè ®Þnh møc chi phÝ nh­ vËy sÏ lµm cho c¸c doanh nghiÖp khã cã thÓ ®¸p øng ®­îc c¸c møc chi phÝ ®Çu t­ cho th­¬ng hiÖu ë thÞ tr­êng n­íc ngoµi. ChÝnh phñ cÇn ph¶i ®iÒu chØnh ë møc hîp lý vµ linh ho¹t víi tõng lo¹i mÆt hµng, thÞ tr­êng, vßng ®êi cña s¶n phÈm... hay cã thÓ bá møc khèng chÕ vÒ chi phÝ qu¶ng c¸o tiÕp thÞ th­¬ng hiÖu v× cßn cã nhiÒu biÖn ph¸p qu¶n lý kh¸c hiÖu qu¶ h¬n lµ h¹n chÕ ®Çu ra cña doanh nghiÖp. §Ò xuÊt ®èi víi doanh nghiÖp N©ng cao chÊt l­îng hµng n«ng s¶n TiÕn tr×nh héi nhËp ®ang gâ cöa tõng doanh nghiÖp. Sù thµnh c«ng ®Õn ®©u trong qu¸ tr×nh nµy lµ tuú thuéc vµo søc c¹nh tranh cña doanh nghiÖp vµ th­¬ng hiÖu m¹nh chÝnh lµ yÕu tè ®Ó doanh nghiÖp tù kh¼ng ®Þnh m×nh. YÕu tè lµm cho th­¬ng hiÖu ®i vµo t©m trÝ kh¸ch hµng chÝnh lµ chÊt l­îng hµng ho¸, c¸ch øng xö cña doanh nghiÖp víi kh¸ch hµng vµ víi céng ®ång, nh÷ng hiÖu qu¶ vµ tiÖn Ých ®Ých thùc cho ng­êi tiªu dïng mµ hµng ho¸ mang l¹i. Bëi vËy, c¸c doanh nghiÖp cã mÆt hµng n«ng s¶n cÇn: - T¨ng tû lÖ hµng chÊt l­îng cao: ®©y lµ gi¶i ph¸p duy nhÊt ®Ó gi¶i quyÕt tån t¹i lín tõ l©u nay cña hµng n«ng s¶n xuÊt khÈu cña n­íc ta lµ sè l­îng t¨ng nh­ng gi¸ trÞ l¹i lu«n gi¶m. Nh­îc ®iÓm lín nhÊt cña hµng n«ng s¶n xuÊt khÈu cña ViÖt Nam lµ ch­a cã nhiÒu hµng chÕ biÕn s©u, sè l­îng nhiÒu nh­ng chñ yÕu lµ hµng xuÊt th« cã phÈm cÊp trung b×nh vµ kÐm. Hµng n«ng s¶n cña ViÖt Nam cÇn tËp trung ®Çu t­ vµo chiÒu s©u chÊt l­îng tõ kh©u chän gièng; trong nu«i trång vµ chÕ biÕn hµng n«ng s¶n th× yÕu tè hµng ®Çu cÇn ph¶i quan t©m lµ vÖ sinh an toµn. V× vËy, cÇn ph¶i ¸p dông c«ng nghÖ s¹ch trong s¶n xuÊt vµ chÕ biÕn. Ho¹t ®éng chÕ biÕn ®­îc tæ chøc víi qui m« lín phï hîp víi ®iÒu kiÖn ®Þa lý cña ViÖt Nam ®Ó cã ®­îc hiÖu qu¶ kinh tÕ cao. §èi víi mÆt hµng thùc phÈm cÇn cã chuyªn gia riªng hay mêi c¸c chuyªn gia ë c¸c n­íc nhËp khÈu ®Ó t×m hiÓu, nghiªn cøu vÒ tËp qu¸n ¨n uèng, nh÷ng yªu cÇu vÒ mïi vÞ mµu s¾c, h×nh khèi c¸c mãn ¨n cña ng­êi tiªu dïng. Nhu cÇu vÒ thùc phÈm ¨n nhanh còng ngµy cµng cao. Bëi vËy tÝnh tiÖn lîi vµ ®¬n gi¶n trong kh©u chÕ biÕn còng cÇn ®­îc chó träng. - Bao b× vµ ®ãng gãi s¶n phÈm: viÖc ghi nh·n hµng ph¶i tu©n thñ ®Çy ®ñ c¸c qui ®Þnh cña n­íc nhËp khÈu. Bao b× hµng ho¸ lµ yÕu tè t¸c ®éng ®Çu tiªn tíi thÞ gi¸c, t©m lý cña ng­êi tiªu dïng. Hä yªu cÇu rÊt cao nªn cÇn ph¶i ghi ®Çy ®ñ nh÷ng th«ng sè vÒ thµnh phÇn, c¸c h­íng dÉn sö dông ®Æc biÖt víi hµng thùc phÈm. N©ng cao ý thøc cña tÊt c¶ thµnh viªn trong c«ng ty vÒ th­¬ng hiÖu Nh­ ®· ®Ò cËp ë trªn, chÊt l­îng hµng ho¸, c¸c dÞch vô ch¨m sãc kh¸ch hµng lµ gèc rÔ cña kh¶ n¨ng th©m nhËp, ph¸t triÓn vµ tån t¹i cña mét th­¬ng hiÖu mµ nh÷ng yÕu tè nµy l¹i chÞu sù t¸c ®éng cña mäi thµnh viªn trong doanh nghiÖp tõ ng­êi qu¶n lý, c«ng nh©n s¶n xuÊt, ®éi ngò nh©n viªn b¸n hµng, c¸c ®¹i lý ph©n phèi hµng ho¸. V× vËy, ®Ó mçi thµnh viªn ®Òu nhËn thøc vÒ vai trß cña m×nh ®èi víi sù ph¸t triÓn cña th­¬ng hiÖu th× m«i tr­êng v¨n ho¸ doanh nghiÖp lµ v« cïng quan träng. §iÒu nµy phô thuéc rÊt nhiÒu vµo tµi l·nh ®¹o còng nh­ kh¶ n¨ng dïng ng­êi cña ban l·nh ®¹o. Ban l·nh ®¹o cÇn cã c¸c biÖn ph¸p khen th­ëng khÝch lÖ hîp lý, s¾p xÕp bè trÝ nh©n lùc theo yªu cÇu c«ng viÖc-phï hîp víi chuyªn m«n vµ n¨ng lùc cña nh©n viªn, lµm cho mçi thµnh viªn tõ c«ng nh©n s¶n xuÊt tíi nh÷ng ng­êi cã häc vÞ cao ®Òu h¨ng h¸i lµm viÖc, cèng hiÕn søc lùc cho c«ng ty, hä c¶m thÊy h·nh diÖn khi th­¬ng hiÖu cña c«ng ty ®­îc nhiÒu ng­êi tiªu dïng biÕt tíi. V× vËy, mçi c«ng ty ph¶i thùc hiÖn c¸c ch­¬ng tr×nh tuyªn truyÒn ®Ó c«ng nh©n hiÓu thÕ nµo lµ th­¬ng hiÖu, vai trß cña th­¬ng hiÖu ®èi víi sù ph¸t triÓn cña c«ng ty còng nh­ ®êi sèng vµ quyÒn lîi cña mçi thµnh viªn, ®Ó x©y dùng ®­îc th­¬ng hiÖu riªng th× cÇn ph¶i cã sù phèi hîp nhÞp nhµng vµ tæng lùc cña mäi thµnh viªn. Khi ®· ý thøc ®Çy ®ñ ®­îc x©y dùng th­¬ng hiÖu xuÊt ph¸t tõ nhu cÇu ph¸t triÓn cña bÊt kú mét doanh nghiÖp nµo, mäi ng­êi ®Òu chñ ®éng lµm viÖc, chñ ®éng sÏ lµ ®éng lùc tèt nhÊt cho doanh nghiÖp tiÕn tíi thµnh c«ng. KÕt hîp sù n¨ng ®éng vµ nh¹y bÐn cña ®éi ngò qu¶n lý ®èi víi thÞ tr­êng, mçi c«ng ty sÏ x©y dùng ®­îc chiÕn l­îc ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu phï hîp, cã c¸c quyÕt s¸ch ®óng ®¾n vÒ ®Çu t­ c«ng nghÖ, ®µo t¹o nguån nh©n lùc, ®Çu t­ vµo ho¹t ®éng marketing ®¸p øng yªu cÇu ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu cña c«ng ty. TÊt nhiªn trªn con ®­êng ph¸t triÓn cña mçi doanh nghiÖp kh«ng thÓ thiÕu ®­îc sù ®ång hµnh vµ hç trî vÒ mÆt chÝnh s¸ch, ®µo t¹o, tµi chÝnh cña nhµ n­íc. 3.2.3. X©y dùng chiÕn l­îc th­¬ng hiÖu dµi h¹n phï hîp víi kh¶ n¨ng cña doanh nghiÖp Mçi doanh nghiÖp muèn ph¸t triÓn trong mét m«i tr­êng kinh tÕ c¹nh tranh mang qui m« toµn cÇu nh­ hiÖn nay th× ®Òu ph¶i cã mét chiÕn l­îc ph¸t triÓn cña riªng m×nh, phï hîp víi m«i tr­êng doanh nghiÖp còng nh­ cã kh¶ n¨ng thÝch øng víi nh÷ng thay ®æi cña c¸c yÕu tè cã thÓ g©y ¶nh h­ëng tíi t×nh h×nh kinh doanh cña doanh nghiÖp tõ m«i tr­êng bªn ngoµi. Do vËy, c¸c doanh nghiÖp kinh doanh mÆt hµng n«ng s¶n còng nh­ c¸c mÆt hµng kh¸c cÇn x©y dùng chiÕn l­îc th­¬ng hiÖu dµi h¹n phï hîp víi kh¶ n¨ng cña doanh nghiÖp m×nh. §Ó khái lóng tóng ë giai ®o¹n ®Çu tiªn, c¸c doanh nghiÖp nªn mêi mét c«ng ty t­ vÊn chuyªn nghiÖp vÒ x©y dùng th­¬ng hiÖu ®Ó t×m hiÓu c¸c ph­¬ng ¸n x©y dùng th­¬ng hiÖu tõ nhu cÇu ph¸t triÓn cña c«ng ty m×nh, hai bªn sÏ phèi hîp cïng nhau ®Ó x©y dùng mét ch­¬ng tr×nh hµnh ®éng tæng lùc dµi h¹n. C¸c yªu cÇu sÏ kh¸c nhau ®èi víi nh÷ng doanh nghiÖp cã chiÕn l­îc th­¬ng hiÖu kh¸c nhau, viÖc lùa chän chiÕn l­îc th­¬ng hiÖu tªn nh·n hiÖu thèng nhÊt, tªn nh·n hiÖu riªng biÖt, tªn nh·n hiÖu tËp thÓ hay kÕt hîp ®Òu ph¶i ®­îc c©n nh¾c kü l­ìng dùa trªn kh¶ n¨ng ®¸p øng ®ßi hái cña thÞ tr­êng vµ nhu cÇu ph¸t triÓn cña c«ng ty. Trong qu¸ tr×nh triÓn khai chiÕn l­îc, doanh nghiÖp ph¶i thùc hiÖn ®Çy ®ñ c¸c b­íc ®· lËp ra ®Ó th­¬ng hiÖu ®ã trë thµnh tµi s¶n v« gi¸ vµ ®­îc b¶o vÖ an toµn. Liªn kÕt ®Ó x©y dùng th­¬ng hiÖu HiÖn nay, uy tÝn th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam trªn thÞ tr­êng quèc tÕ cßn rÊt kÐm, n¨ng lùc x©y dùng th­¬ng hiÖu cña c¸c doanh nghiÖp còng rÊt yÕu c¶ vÒ kinh nghiÖm, tÝnh chuyªn m«n vµ vèn ®Çu t­. Trªn thÞ tr­êng c¸c n­íc ph¸t triÓn, c¸c kªnh ph©n phèi rÊt chÆt chÏ vµ xu h­íng b¸n hµng th­¬ng hiÖu riªng cña c¸c nhµ b¸n lÎ ®ang t¨ng dÇn, tr­íc m¾t th× c¸c doanh nghiÖp cña ta kh«ng ®ñ kh¶ n¨ng thÓ tù më c¸c v¨n phßng ®¹i diÖn, ®¹i lý b¸n lÎ ®Ó trùc tiÕp giíi thiÖu th­¬ng hiÖu cña m×nh cho kh¸ch hµng n­íc ngoµi v× vËy muèn ®­a th­¬ng hiÖu ViÖt Nam ra thÞ tr­êng quèc tÕ, sù liªn kÕt gi÷a c¸c doanh nghiÖp, vai trß cña héi ngµnh hµng lµ v« cïng cÇn thiÕt. Sù hîp t¸c gi÷a c¸c doanh nghiÖp trong cïng mét héi ngµnh hµng sÏ t¹o ra søc m¹nh cã thÓ ®¸p øng ®­îc c¸c hîp ®ång cã gi¸ trÞ lín thêi gian giao hµng nhanh, yªu cÇu ®a d¹ng vÒ mÉu m·. Sù liªn kÕt trong tiÕp thÞ vµ qu¶ng b¸ th­¬ng hiÖu sÏ mang l¹i cho c¸c doanh nghiÖp nh÷ng lîi Ých tr­íc m¾t lµ: më réng kh¸ch hµng trªn c¬ së cïng nhau giíi thiÖu kh¸ch hµng; cïng nhau chia sÎ c¸c th«ng tin vÒ thÞ tr­êng, xu h­íng mÉu m·, c¸c rñi ro cÇn tr¸nh... vµ cïng nhau xóc tiÕn th­¬ng m¹i; hç trî vµ chia sÎ víi nhau vÒ kü thuËt vµ kinh nghiÖm, nguån nguyªn vËt liÖu; kÕt hîp hµng cña c¸c thµnh viªn ®Ó qu¶ng b¸ s¶n phÈm, tiÕp thÞ chung cho phÐp tiÕt kiÖm ®­îc chi phÝ vµ tËp trung uy tÝn. Víi nh÷ng lîi Ých nh­ trªn, c¸c doanh nghiÖp nªn phèi hîp cïng nhau x©y dùng th­¬ng hiÖu chung (tËp thÓ) cho c¸c n«ng s¶n cã tÝnh chÊt ®Æc s¶n cña tõng vïng nh­ g¹o ®Æc s¶n, rau qu¶ ®Æc s¶n... tr¸nh t×nh tr¹ng hµng xuÊt khÈu mµ kh«ng cã th­¬ng hiÖu. 3.2.5. M¹nh d¹n ®Çu t­ cho ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu §Çu t­ ph¸t triÓn c«ng nghÖ N«ng s¶n lµ mÆt hµng mang tÝnh thêi vô vµ lµ mÆt hµng cÊp II nªn thiÖt thßi h¬n c¸c s¶n phÈm c«ng nghiÖp. Khi gi¸ thÞ tr­êng xuèng, n«ng d©n khã cã thÓ chÆt bá cµ phª, chÌ hay c¸c c©y n«ng nghiÖp kh¸c nh­ng c¸c nhµ m¸y s¶n xuÊt c«ng nghiÖp cã thÓ gi¶m hoÆc ngõng s¶n xuÊt s¶n phÈm. ChÝnh v× lÏ ®ã c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt, kinh doanh n«ng s¶n cÇn ph¶i ®Çu t­ c«ng nghÖ ®Æc biÖt lµ c«ng nghÖ sau thu ho¹ch ®Ó b¶o qu¶n tèt n«ng s¶n, cã thÓ tung s¶n phÈm ra thÞ tr­êng khi ®­îc gi¸ vµ gi÷ l¹i khi rít gi¸. H¬n n÷a, nh÷ng n«ng s¶n tr¸i vô bao giê còng ®­îc b¸n víi gi¸ cao h¬n n«ng s¶n chÝnh vô nªn doanh nghiÖp còng cÇn ®Çu t­ cho nghiªn cøu khoa häc, t¹o ra nh÷ng c¸ch trång c©y tr¸i vô hoÆc b¶o qu¶n hµng ®­îc l©u ®Ó b¸n tr¸i vô. Doanh nghiÖp cÇn ®Çu t­ c«ng nghÖ ®Ó t¹o ra s¶n phÈm cã chÊt l­îng cao, ®¸p øng yªu cÇu kiÓm dÞch kh¾t khe cña c¸c thÞ tr­êng trªn thÕ giíi. §Çu t­ cho c«ng t¸c nghiªn cøu tiÕp cËn thÞ tr­êng §Ó cã thÓ ®Þnh vÞ ®­îc th­¬ng hiÖu hµng ho¸ cña m×nh trªn thÞ tr­êng quèc tÕ th× c¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam ph¶i chñ ®éng gi¶m tû lÖ hµng xuÊt khÈu gia c«ng hay qua c¸c trung gian n­íc ngoµi. §Ó lµm ®­îc ®iÒu nµy, c¸c doanh nghiÖp ph¶i chñ ®éng t×m kiÕm kh¸ch hµng, nghiªn cøu t×m nh÷ng thÞ tr­êng cã nhu cÇu tiªu dïng mÆt hµng mµ doanh nghiÖp cã kh¶ n¨ng cung cÊp, tham gia c¸c héi chî, më c¸c v¨n phßng ®¹i diÖn ®Ó giíi thiÖu, tiÕp thÞ hµng ho¸. Bªn c¹nh ®ã ®Ó th­¬ng hiÖu cña doanh nghiÖp dÔ ®­îc chÊp nhËn h¬n, cÇn nghiªn cøu nhu cÇu, thÞ hiÕu kh¸ch hµng ®Ó cã thÓ s¶n xuÊt ra nh÷ng mÆt hµng cã tÝnh n¨ng, mÉu m· ®éc ®¸o ®¸p øng nhu cÇu cña ng­êi tiªu dïng, x©y dùng c¸c ch­¬ng tr×nh qu¶ng c¸o, tiÕp thÞ th­¬ng hiÖu s¸ng t¹o, ®éc ®¸o, hÊp dÉn g©y thiÖn c¶m, phï hîp víi tËp qu¸n v¨n ho¸ cña thÞ tr­êng ®Æc biÖt nhÊn m¹nh tíi yÕu tè an toµn vÖ sinh vµ b¶o vÖ m«i tr­êng cña hµng n«ng s¶n. §Çu t­ cho ®µo t¹o chuyªn nghiÖp vÒ th­¬ng hiÖu TÝnh “chuyªn nghiÖp” lµ yÕu tè v« cïng quan träng ®èi víi sù ph¸t triÓn cña mçi th­¬ng hiÖu, ®«i khi ng­êi ta coi viÖc ®Æt tªn, viÕt khÈu hiÖu, ®o¹n nh¹c, thiÕt kÕ logo, bao b×, c¸c b¨ng r«n, x©y dùng c¸c ch­¬ng tr×nh qu¶ng c¸o tiÕp thÞ... nh­ mét c«ng viÖc nghÖ thuËt thùc thô v× nã liªn quan tíi nhiÒu yÕu tè mang tÝnh v¨n ho¸. C«ng viÖc nµy ®ßi hái ng­êi thùc hiÖn kh«ng nh÷ng ph¶i nh¹y c¶m víi xu h­íng, thÞ tr­êng, kiÕn thøc kinh doanh mµ cßn ph¶i am hiÓu vÒ nghÖ thuËt, tËp qu¸n v¨n ho¸ ®Ó cã nh÷ng quyÕt ®Þnh nh¹y c¶m phï hîp víi së thÝch, thÞ hiÕu, tËp tôc, tÝn ng­ìng, b¶n s¾c v¨n ho¸ cña tõng nhãm ng­êi tiªu dïng, tõng n­íc, tõng d©n téc vµ tõng nÒn v¨n ho¸. Bªn c¹nh ®ã, nh÷ng ng­êi lµm c«ng t¸c vÒ th­¬ng hiÖu ph¶i cã ãc s¸ng t¹o, nhanh nh¹y, cã nh÷ng ý t­ëng ®éc ®¸o, s©u s¾c g©y thiÖn c¶m vµ thu hót ®­îc sù chó ý cña c¸c ®èi t­îng môc tiªu. §Ó héi ®ñ ®­îc c¸c phÈm chÊt trªn th× nh÷ng ng­êi qu¶n lý vÒ th­¬ng hiÖu cña doanh nghiÖp ph¶i ®­îc ®µo t¹o bµi b¶n, hiÖn nay ë ViÖt Nam c¸c tr­êng ®µo t¹o chuyªn nghiÖp vÒ lÜnh vùc nµy rÊt hiÕm vµ cßn thiÕu kinh nghiÖm thùc tÕ. Cho nªn tr­íc m¾t c¸c doanh nghiÖp ph¶i tù kh¾c phôc b»ng c¸ch ®Çu t­ cho c¸c c¸n bé cña m×nh ®­îc tham gia c¸c ch­¬ng tr×nh ®µo t¹o do c¸c tæ chøc trong n­íc hay quèc tÕ tæ chøc, ®i t×m hiÓu kh¶o s¸t thùc tÕ. B¶o vÖ th­¬ng hiÖu X©y dùng th­¬ng hiÖu lu«n ®i liÒn víi b¶o vÖ vµ ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu. §Ó b¶o vÖ th­¬ng hiÖu tr­íc hÕt doanh nghiÖp cÇn x¸c ®Þnh c¸c nguy c¬ bÞ chiÕm dông, ®Þa bµn cã thÓ bÞ chiÕm dông... vµ kh¶ n¨ng b¶o vÖ cña luËt ph¸p ®Ó cã thÓ ®­a ra c¸c ph­¬ng ¸n hµnh ®éng cô thÓ. ViÖc ®Çu tiªn ®Ó b¶o vÖ th­¬ng hiÖu lµ doanh nghiÖp ph¶i ®¨ng ký b¶o hé th­¬ng hiÖu. Khi lµm viÖc nµy nªn thuª c¸c chuyªn gia t­ vÊn trong vµ ngoµi n­íc. C¸c chuyªn gia th­êng cã gÇn nh­ ®ñ tªn nh÷ng danh môc th­¬ng hiÖu vµ h×nh d¸ng c¸c lo¹i së h÷u c«ng nghiÖp ë thÞ tr­êng mµ doanh nghiÖp cÇn ®¨ng ký. Th«ng qua ®ã hä sÏ t­ vÊn cho doanh nghiÖp nªn x©y dùng th­¬ng hiÖu nh­ thÕ nµo, kiÓu d¸ng së h÷u c«ng nghiÖp ra sao ®Æc biÖt lµ th­¬ng hiÖu ®ã cã phï hîp víi v¨n ho¸, t«n gi¸o cña ng­êi b¶n ®Þa hay kh«ng. Bªn c¹nh viÖc ®¨ng ký b¶o hé th­¬ng hiÖu, sù chñ ®éng vµ c¸c biÖn ph¸p tù b¶o vÖ cña doanh nghiÖp còng ®ãng mét vai trß hÕt søc quan träng. Ph¸t triÓn hÖ thèng ph©n phèi hµng ho¸ mét c¸ch réng kh¾p vµ hoµn h¶o cïng víi kh«ng ngõng c¶i tiÕn, n©ng cao chÊt l­îng hµng ho¸ dÞch vô lµ biÖn ph¸p then chèt ®Ó h¹n chÕ sù th©m nhËp vµ chiÕm dông th­¬ng hiÖu còng nh­ sù ph¸t triÓn cña hµng nh¸i nh·n hiÖu. Më réng hÖ thèng ph©n phèi sÏ t¹o ®iÒu kiÖn ®Ó kh¸ch hµng tiÕp xóc trùc tiÕp víi hµng ho¸ cña doanh nghiÖp vµ nhËn ®­îc th«ng tin t­ vÊn tõ doanh nghiÖp, nhê ®ã mµ h¹n chÕ sù th©m nhËp cña hµng gi¶ nh·n hiÖu. C¸c biÖn ph¸p xö lý kiªn quyÕt vµ cøng r¾n cña doanh nghiÖp ®èi víi hµng nh¸i th­¬ng hiÖu vµ kiÓu d¸ng c«ng nghiÖp sÏ cµng lµm cho ng­êi tiªu dïng tin t­ëng h¬n ë doanh nghiÖp vµ chÝnh c¸i ®ã còng sÏ gãp phÇn n©ng cao vÞ thÕ th­¬ng hiÖu. §Ó b¶o vÖ th­¬ng hiÖu th× c«ng t¸c tuyªn truyÒn, phæ biÕn kiÕn thøc tiªu dïng vµ gióp ®ì céng ®ång xö lý nhanh chãng c¸c sù cè còng lµ nh÷ng biÖn ph¸p rÊt h÷u hiÖu. kÕt luËn Trong thêi gian gÇn ®©y, th­¬ng hiÖu lµ chñ ®Ò ®­îc nhiÒu ph­¬ng tiÖn th«ng tin ®¹i chóng ®Ò cËp ®Õn nh­ lµ mét yÕu tè sèng cßn ®èi víi doanh nghiÖp. C¸c v¨n b¶n ph¸p lý cña ViÖt Nam kh«ng cã kh¸i niÖm “th­¬ng hiÖu” nh­ng ®©y kh«ng ph¶i lµ mét ®èi t­îng míi cña së h÷u trÝ tuÖ mµ lµ mét thuËt ng÷ phæ biÕn trong marketing th­êng ®­îc ng­êi ta sö dông khi ®Ò cËp tíi nh·n hiÖu hµng ho¸, tªn th­¬ng m¹i cña tæ chøc, c¸ nh©n dïng trong ho¹t ®éng kinh doanh hay c¸c chØ dÉn ®Þa lý vµ tªn gäi xuÊt xø hµng ho¸. Th­¬ng hiÖu lµ tµi s¶n v« h×nh, rÊt cã gi¸ cña doanh nghiÖp, lµ dÊu hiÖu ®Ó ng­êi tiªu dïng lùa chän hµng ho¸ vµ dÞch vô cña doanh nghiÖp trong mu«n vµn c¸c hµng ho¸ cïng lo¹i kh¸c. Th­¬ng hiÖu gãp phÇn duy tr× vµ më réng thÞ tr­êng cho doanh nghiÖp, n©ng cao v¨n minh th­¬ng m¹i vµ chèng c¹nh tranh kh«ng lµnh m¹nh gi÷a c¸c doanh nghiÖp. LuËt vÒ së h÷u trÝ tuÖ, trong ®ã cã së h÷u th­¬ng hiÖu, ®· cã tõ rÊt l©u ë c¸c n­íc ph¸t triÓn nh­ng víi ViÖt Nam vÊn ®Ò nµy cßn kh¸ míi mÎ. N«ng s¶n lµ c¸c s¶n phÈm truyÒn thèng l©u ®êi ë n­íc ta. Tuy nhiªn, vÊn ®Ò ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu cho n«ng s¶n l¹i hÇu nh­ ch­a ®­îc quan t©m ®óng møc, nhiÒu th­¬ng hiÖu cña c¸c mÆt hµng næi tiÕng bÞ c¸c h·ng n­íc ngoµi ®¸nh c¾p. Nh÷ng hiÓu biÕt vÒ th­¬ng hiÖu cña c¸c tæ chøc qu¶n lý nhµ n­íc vµ doanh nghiÖp cßn hêi hît vµ s¬ sµi. C¸c quy ®Þnh ph¸p lý vÒ ®¨ng ký mét sè hµng n«ng s¶n cßn m©u thuÉn. §Ó trong t­¬ng lai ng­êi ViÖt Nam cã niÒm tù hµo khi cã nh÷ng th­¬ng hiÖu hµng n«ng s¶n ViÖt Nam ®­îc ng­êi tiªu dïng trªn thÞ tr­êng thÕ giíi ­a chuéng mçi doanh nghiÖp nÕu kh«ng muèn tù lo¹i m×nh ra khái cuéc c¹nh tranh kh¾c nghiÖt cña thÞ tr­êng thÕ giíi trong xu thÕ héi nhËp hiÖn nay th× ph¶i b¾t tay ngay vµo kÕ ho¹ch x©y dùng vµ ph¸t triÓn th­¬ng hiÖu cho riªng m×nh. Bªn c¹nh sù nç lùc cña c¸c doanh nghiÖp nhµ n­íc còng cÇn t¹o m«i tr­êng thuËn lîi cho c¸c doanh nghiÖp b»ng c¸c c¬ chÕ, chÝnh s¸ch ®Ó th­¬ng hiÖu ViÖt Nam mau chãng ®­îc thÕ giíi biÕt ®Õn. Sau cïng, t¸c gi¶ kho¸ luËn hy väng r»ng th­¬ng hiÖu n«ng s¶n ViÖt Nam ngµy cµng chiÕm lÜnh ®­îc vÞ trÝ xøng ®¸ng trong t©m trÝ cña ®«ng ®¶o ng­êi tiªu dïng h¶i ngo¹i. tµi liÖu tham kh¶o B¶ng ph©n lo¹i quèc tÕ hµng ho¸ vµ dÞch vô theo tho¶ ­íc Ni-x¬ vÒ ph©n lo¹i quèc tÕ hµng ho¸ vµ dÞch vô ®Ó ®¨ng ký nh·n hiÖu hµng ho¸. Bé LuËt d©n sù Chinh Phan ThÞ Chinh: Ho¹t ®éng së h÷u c«ng nghiÖp trong doanh nghiÖp, b¸o c¸o t¹i buæi tËp huÊn vÕ së h÷u c«ng nghiÖp, ngµy 10-13.09.2002 t¹i thµnh phè HuÕ Côc qu¶n lý thÞ tr­êng: Tham luËn c«ng t¸c qu¶n lý thÞ tr­êng trong viÖc ®Êu tranh chèng nh÷ng vi ph¹m vÒ nh·n hµng ho¸ Côc Së h÷u c«ng nghiÖp 20 n¨m x©y dùng vµ ph¸t triÓn 1982-2002 NguyÔn Thanh Hång §øc: Nh·n hiÖu m¹nh- lîi thÕ c¹nh tranh cña doanh nghiÖp ë thÕ kû XXI, Nghiªn cøu kinh tÕ sè 297(2/2003) Gi¸o tr×nh marketing lý thuyÕt NguyÔn Thanh Hång: Vai trß cña C¬ quan qu¶n lý nhµ n­íc vÒ së h÷u c«ng nghiÖp trong viÖc tham gia gi¶i quyÕt c¸c khiÕu n¹i, tranh chÊp vµ xö lý c¸c vi ph¹m quyÒn së h÷u c«ng nghiÖp TrÇn Quèc Kh¸nh: HiÖp ®Þnh vÒ c¸c khÝa c¹nh liªn quan ®Õn th­¬ng m¹i cña quyÒn së h÷u trÝ tuÖ (HiÖp ®Þnh TRIPS) vµ HiÖp ®Þnh Th­¬ng m¹i ViÖt Nam- Hoa Kú, b¸o c¸o t¹i buæi tËp huÊn vÕ së h÷u c«ng nghiÖp, ngµy 10-13.09.2002 t¹i thµnh phè HuÕ 10. GS. Michael Ryan: Nh÷ng nghÜa vô theo TRIPS liªn quan ®Õn luËt së h÷u trÝ tuÖ vµ n¨ng lùc t­ ph¸p TrÇn H÷u Nam: Thñ tôc ®¨ng ký b¶o hé nh·n hiÖu, b¸o c¸o t¹i buæi tËp huÊn vÕ së h÷u c«ng nghiÖp, ngµy 10-13.09.2002 t¹i thµnh phè HuÕ §ç Th­îng Ng·i: B¶o hé nh·n hiÖu hµng ho¸ cho hµng ViÖt Nam t¹i thÞ tr­êng n­íc ngoµi NghÞ ®Þnh 13/2001/N§-CP ngµy 20 th¸ng 4 n¨m 2001 vÒ viÖc bo hé gièng c©y trång míi NghÞ ®Þnh sè 63/CP ngµy 24 th¸ng 10 n¨m 1996 cña ChÝnh phñ quy ®Þnh chi tiÕt vÒ së h÷u c«ng nghiÖp Hoµng V¨n T©n: KÕt qu¶ ho¹t ®éng cña Côc Së h÷u c«ng nghiÖp tõ 01.06.2001 ®Õn 30.08.2002, b¸o c¸o t¹i buæi tËp huÊn vÕ së h÷u c«ng nghiÖp, ngµy 10-13.09.2002 t¹i thµnh phè HuÕ Hoµng V¨n T©n: Nh÷ng quy ®Þnh ph¸p luËt chñ yÕu vÒ së h÷u c«ng nghiÖp Th«ng t­ cña Bé Khoa häc c«ng nghÖ vµ m«i tr­êng sè 3055/TT-SHCN ngµy 31 th¸ng 12 n¨m 1996 h­íng dÉn thi hµnh c¸c quy ®Þnh vÒ thñ tôc x¸c lËp quyÒn së h÷u c«ng nghiÖp vµ mét sè thñ tôc kh¸c trong NghÞ ®Þnh sè 63/CP ngµy 24 th¸ng 10 n¨m 1996 cña ChÝnh phñ quy ®Þnh chi tiÕt vÒ së h÷u c«ng nghiÖp Th«ng t­ sè 102/2001/TT-BNN h­íng dÉn thùc hiÖn QuyÕt ®Þnh sè 178/1999/Q§-TTg ngµy 30 th¸ng 8 n¨m 1999 cña Thñ t­íng ChÝnh phñ vÒ Quy chÕ ghi nh·n hµng ho¸ l­u th«ng trong n­íc vµ hµng ho¸ xuÊt khÈu, nhËp khÈu ®èi víi hµng ho¸ l©m s¶n, hµng ho¸ chÕ biÕn tõ l©m s¶n, h¹t ngò cèc vµ h¹t n«ng s¶n c¸c lo¹i cã bao gãi. Th«ng t­ sè 75/2000/TT-BNN-KHCN h­íng dÉn thùc hiÖn QuyÕt ®Þnh sè 178/1999/Q§-TTg ngµy 30 th¸ng 8 n¨m 1999 cña Thñ t­íng ChÝnh phñ vÒ Quy chÕ ghi nh·n hµng ho¸ l­u th«ng trong n­íc vµ hµng ho¸ xuÊt nhËp khÈu ASEAN Framework Agreement on Intellectual Property Cooperation Madrid Protocol Kevin Lane Keller: Strategic Brand Management- Building, Measuring and Managing Brand Equity TRIPS: Agreement of Trade related aspects of intellectual property rights C¸c trang web vÒ th­¬ng hiÖu ._.